Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie
Bekijk alle reviews

Dell XPS 13 Developer Edition Review

+3
kzin 7 juni 2016, laatste update op 22 januari 2017, 1.222 views

Dell XPS 13 Developer Edition

Een snelle Linux laptop met een geweldig scherm, en voldoende accu capaciteit. Ubuntu biedt bescherming tegen Windows malware, maar mist ondersteuning voor Thunderbolt. Het glimmende touch screen is niet voor iedereen. Dit is een review van het 9350 model, dat tot juli 2016 verkrijgbaar was.

Pluspunten

  • Uitstekend (touch) screen
  • Voldoende geheugen
  • SSD als opslag

Minpunten

  • Glimmend scherm
  • Geen ethernet aansluiting (onder 14.04)
  • Geen aansluiting monitor (onder 14.04)
  • Prijs

Eindoordeel

Score: 4Per criterium
Mobiliteit en accuduur Score: 4
Warmte en geluid Score: 3
Ergonomie Score: 5
Bouwkwaliteit Score: 4
Beeldkwaliteit Score: 5
Prestaties Score: 4
Featureset Score: 3
Prijs Score: 3

Inleiding

De XPS Serie
De Dell XPS 13 is een high-end ultrabook die zich onderscheidt met zeer dunne bevels. Dell biedt hem in een aantal configuraties. Het goedkoopste model heeft een 6e generatie i5 processor, de andere modellen hebben een i7. Geheugen varieert van 8 tot 16 GB, en als opslag van men kiezen tussen een SSD, of indien men veel opslag wenst een 1 TB harde schijf. Ze worden geleverd met Windows 7 home edition, of als men kiest voor de developer edition met Ubuntu 14.04 LTS.

De XPS serie is al een paar jaar op de markt. Er is al een aantal maal een nieuw model uitgebracht waarin verbeteringen zijn aangebracht. Dat is fijn voor de gebruiker, maar is vervelend als je googelt naar gebruikservaringen. Klachten kunnen slaan op een 2014 model, en de problemen kunnen al zijn opgelost.

Hij is er beschikbaar in een 12.5” 2-in-1, een 13” en een 15” model. De verschillen zijn groter dan alleen het schermformaat. 2-in-1 lijkt me duidelijk. Hij is zowel als tablet als ultrabook te gebruiken. In de eerste instantie lijkt het verschil tussen de XPS 13 en XPS 15 alleen het schermformaat, maar er zijn mogelijk meer verschillen, zoals aansluitingen voor randapparatuur. Ook is de 15” in Europa niet met Ubuntu verkrijgbaar.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU1VOwGMOb4.jpeg

De XPS 13 Developer edition

De developer edition wordt geleverd met Ubuntu. Men heeft de keuze tussen een Full HD scherm voor het goedkoopste model, of een (glimmend) QHD touch screen voor de andere modellen, met een resolutie van 3200x1800 pixels. Dell heeft overigens meer modellen met Ubuntu, waaronder een Inspiron van ca. Ą 249,- maar er komen/zijn ook Precision modellen met Ubuntu. Er zijn mensen die een andere Linux distributie op een XPS 13 hebben gezet, met wisselende resultaten. Soms waren er problemen met Wifi die konden worden opgelost door een andere Wifi module te installeren. Een persoon melde dat Fedora goed werkte, alleen het touch screen werkte niet. Gezien het tijdstip waarop men dit geprobeerd heeft, lijkt het te maken te hebben met de 2014/2015 modellen en de beschikbare Linux variant van dat moment. Het lijkt op dit moment niet verstandig te upgraden naar Ubuntu 15 of 16, tenzij men van experimenteren houdt.
Gereviewde configuratie
Het type dat ik hier review is de XPS 13 9350, Dit is de 6e generatie XPS 13, dat tot juli 2016 verkrijgbaar was. Het wordt standaard geleverd met 16 GB geheugen en een 512 GB SSD. Hiervoor moet op dit moment (juni 2016) Ą 1779,- worden betaald. Shipping was deze keer gratis, wat ook wel mag voor een dergelijk bedrag. Hij werd in maart al aangekondigd op Tweakers. Hij wordt standaard geleverd met Ubuntu 14.04 LTS.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU3zn3RPJy3.jpeghttps://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU3iZzqJO5D.jpeg
Uitpakken
De XPS 13 wordt geleverd in een doos van karton. In de bruine doos zit nog een kleinere zwarte doos, die de XPS 13 zelf bevat.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSUh3ReyHsse.jpeghttps://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU1Ka7ZnDnF.jpegNaast de laptop wordt er nog een voeding meegeleverd, en twee dunne foldertjes. Een ervan is een quick start guide voor de Windows versie.https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU1TabfMak4.jpeg
Uiterlijk
De buitenzijde bestaat uit gefreesd aluminium, hij heeft gorilla glas voor het beeldscherm, en palmsteunen van koolstofvezelcomposiet met zachte afwerklaag. Het geheel ziet er wel mooi uit. Aan de linkerzijkant zitten vijf indicatie-ledjes voor de accucapaciteit. Met een druk op het knopje ernaast (9) is te zien hoe vol de accu nog zit. Het scherm is spiegelend, maar daarover verderop meer. De hoogte is 9 - 15 mm (dunner bij de voorzijde), breedte 304 mm en de diepte is 200 mm. Hij weegt 1.3 kg. De XPS13 heeft net als veel ultrabooks geen eigen DVD speler. Als hier behoefte aan is kan een USB drive worden aangesloten.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU19BUYGyBI.jpeghttps://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU1DoGs3aOD.jpeghttps://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU1WJxbkmpf.jpeg
Aansluitingen
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSUqYBLXa3yC.png1. Luidspreker | 2. Slot voor SD-kaart | 3. USB 3.0 met PowerShare | 4. Sleuf voor Noble-slot
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU2PRHiex0d.png5. Voeding 19.5 V | 6. Thunderbolt 3, via een Dell Adapter (los verkrijgbaar, zie opmerking hieronder) | 7. USB 3.0-poort | 8. Headsetaansluiting | 9. Knop en indicator voor batterijniveau (werkt ook als laptop uit staat).
De luidspreker “aansluiting” is niet zozeer een aansluiting, als wel de plek waardoor het geluid naar buiten kan.
Thunderbolt
Thunderbolt is een interface ontworpen door Intel en Apple. Het is bedoeld als een vervanging voor een aantal huidige bussen, zoals SCSI, SATA, USB, FireWire en PCI Express. Thunderbolt 3 gebruikt een USB Type C aansluiting. Via een los verkrijgbare adapter van Dell worden een aantal traditionele aansluitingen als VGA, HDMI, en Ethernet beschikbaar. Voor Windows kan dit prima werken, maar de adapter wordt door Ubuntu 14.04 echter nog niet ondersteund. Dit betekent dus: Geen HDMI of Ethernet aansluiting!

Ik heb hem nog niet opengemaakt om de binnenzijde te bekijken. Daarom maak ik graag gebruik van de foto die Tweakers’ nieuws co÷rdinator Olaf heeft gemaakt.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSUoMivr8CYD.jpeg
Specificaties
Ik heb gekozen voor de volgende configuratie:
ProcessorIntel Core i7-6560U (4M cache 2.2 GHz, tot 3,2 GHz)
Geheugen16 GB LPDDR3 1.866 MHz on-board geheugen
Disk512 GB PCIE SSD
Scherm13.3” (3200x1800), multi-touch
GraphicsSkylake integrated graphics (Iris 540)
EthernetAlleen via adapter (niet ondersteund door Ubuntu 14)
WifiIntel Wireless 8260, 2.4 + 5 GHz 802.11abgn
Operating systemUbuntu Linux 14.04 LTS

In de praktijk

Beeldscherm
Het scherm heeft een resolutie van 3200x1800 pixels op een diagonaal van 13,3 inch, wat 276 pixels per inch oplevert. Dit levert een scherp beeld, maar kan ook betekenen dat tekst klein wordt afgebeeld. Ik heb er nog weinig last van gehad, maar er zijn XPS 13 gebruikers die hem op een lagere resolutie hebben ingesteld. Veel programma's schalen wel dusdanig dat het goed leesbaar is. Een enkele keer kom ik een programma tegen dat absoluut niet schaalt. Een voorbeeld is de imagemagick viewer. Het menu is zo goed als onleesbaar, en wordt ook niet groter als ik full-screen ga.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU4RImJZVnZ.png
Touchscreen
De XPS 13 developer edition komt standaard met een touch screen. In de Chromium browser en Gedit werkt hij net als het touchpad. Ik kan pagina's scrollen door met mijn vinger over het scherm te bewegen. Als ik mijn vinger op het scherm plaats, en naar boven beweeg, schuift de pagina ook naar boven.

In firefox en libreOffice is het net alsof je met de linkermuisknop ingedrukt over het scherm beweegt. Als je over een stuk tekst gaat, selecteer je die tekst. Dit maakt het niet mogelijk documenten of webpagina's te scrollen door met een vinger over het scherm te gaan. In firefox is dit te verhelpen door de 'Grab and Drag' add-on te installeren. Scrollbars zijn overigens wel te gebruiken, al kunnen ze behoorlijk dun zijn. Het scherm ondersteunt wel weer een tap met 3 vingers om te schakelen tussen de laatste twee applicaties.

Ik lees op Tweakers regelmatig reacties van mensen die een touch screen op een laptop overbodig vinden. Ik ben een paar jaar geleden gewend geraakt aan een touch screen door een chromebook, en vind het nu wel plezierig. Zeker als je met de laptop op de bank zit. Nadeel is overigens dat touchscreens vaak glimmend en reflecterend zijn.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU2cnn3UOHR.jpeg
Het Windows model heeft 'adaptive brightness', wat inhoudt dat de helderheid van het scherm zich aanpast aan het omgevingslicht. In een schemerige kamer is de helderheid minder dan in een heldere omgeving. Onder Ubuntu heb ik hier niets van kunnen merken. Ik geloof niet dat ik er erg treurig om moet zijn, gezien het aantal mensen dat het juist uitgeschakeld wil hebben. Met (Fn+)F11 en F12 is de helderheid zelf in te stellen.

Volgens de Dell website heeft de laptop een kijkhoek van 170░ Dan kon wel eens aardig kloppen. Het scherm blijft goed zichtbaar, ook van opzij of van boven. Voor mijn gevoel is het beter dan de foto’s onder tonen
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSUk2n7srSdr.png
Ik heb geprobeerd het scherm te kalibreren met een Spider 3 calibrator. Hier liep ik tegen een klein probleempje op. Gedurende de kalibratie wordt een vierkant met diverse kleuren getoond, dat door de calibrator wordt uitgelezen. Door de hoge resolutie was het kalibratievlak kleiner dan de sensor. Ik heb hem dus tijdelijk op een lagere resolutie moeten zetten. Na ca 20 minuten had hij een nieuw profiel gemaakt. Voor mijn gevoel is het originele profiel overigens neutraler. Er lijkt een lichte paarszweem in het nieuwe profiel te zitten.

De laptop is voorzien van gorilla glas. Ik weet niet of dit echt nodig is voor een laptop. Misschien heeft het voordeel voor een touch screen in verband met schoonmaken.
Keyboard en Touchpad
Het heeft een Chiclet-toetsenbord over de volledige breedte van de laptop, met achtergrondverlichting. Er is geen afzonderlijk numeriek keypad aanwezig. De grootte van de rest van de toetsen komt vrij aardig overeen met een 15” laptop.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSUKkClAmu7T.jpeg
Rechtsonder zitten de cursortoetsen. Samen met Fn hebben ze de functie PgUp/PgDn en Home/End De toetsen zelf hebben een zachte, doch duidelijke aanslag.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU24vngVWHL.jpeg
Het toetsenbord heeft een achtergrondverlichting dat met Fn-F10 is in te stellen in een aantal stappen. De kleur is altijd wit.https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSUFhK3KLTHH.jpeg
Het touchpad voelt glad aan, en werkt goed. Als je met twee vingers van onder naar boven beweegt, schuift het beeld omhoog. Er zijn laptops die precies andersom werken, dus als je dat nu gebruikt, kan het even duren voor je gewend bent. Een niet voelbaar streepje geeft aan dat het touchpad qua clicken is opgedeeld in een linker en rechter gedeelte, net als bij een muis.
F1 - F12
Al snel valt het op dat de toetsen F1 t/m F12 niet die functie uitvoeren, maar de functie van het icon dat er op staat (helderheid, geluid). In de menu's van programma's hebben ze echter soms wel een functie. Om die te bereiken moet je de Fn toets erbij indrukken. Als je dit goed vind is het prima. Ik verwacht het echter andersom. Je kunt het op twee manieren oplossen: In de keyboard configuratie, maar dan moet het per key, of in de bios. Als je tijdens het booten gedurende de POST op F2 drukt, kom je in de bios. Onder “POST behaviour” vind je een keuze “Fn Lock Options”. Hiermee is in te stellen of je F1-F12 of Fn+F1-F12 moet gebruiken voor de icons op de functietoetsen.
Audio
Het geluid lijkt onder de palmsteunen vandaan te komen (aan beide zijden van het touchpad). Aan de zijkanten van de laptop zitten openingen waardoor het geluid naar buiten kan. Voor een laptop kan het hard genoeg, alleen bevat het weinig bassen. Als je een externe hoofdtelefoon aansluit is dat beter. Die aansluiting geeft trouwens wel een zacht sissend geluid, wat vooral tijdens stiltes hoorbaar is. Er zijn mensen die proberen met andere audio drivers hier iets aan te doen.
Webcam
https://ic.tweakimg.net/images/member/620xauto/1BagSU1Jh8h0qM8.png
Een van de zaken die bij de introductie van de XPS 13 kritiek kreeg was de ingebouwde webcam. Dell heeft door het vrijwel bezelloos ontwerp geen plek voor een webcam op de traditionele plek boven het scherm. In plaats daarvan heeft men ervoor gekozen de webcam linksonder te plaatsen. Hierdoor ziet de ander het gezicht van de gebruiker van onderaf. Bovendien kan de linkerhand in beeld komen.
Accuduur
Had het 2015 model nog een accuduur van 6 uur, bij dit model heeft men het volgens de website weten op te schroeven tot 15 uur. Misschien dat dit geldt voor het model met een lagere resolutie, en geen touch screen, maar bij een volle accu toont hij toch echt 6 uur. Dit is ook wat ik ongeveer haal bij normaal gebruik.
Benchmarks
Ik heb een systeminformation programma gedraaid dat ook een vergelijkende benchmark kan doen. Helaas streste dit programma de CPU niet tot de volle 100%, waardoor de testen werden niet uitgevoerd op de hoogste CPU rate. Zie een voorbeeld hieronder. https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU2M4mRjoKB.png
Voor benchmark wil ik daarom voorlopig verwijzen naar de Tweakers test van het 2015 model. Die zijn uitgevoerd met de Windows variant, maar dat zou niets uit moeten maken.
Warmteproductie en geluid
Bij normaal gebruik hoor je de fan niet. De temperatuur aan de onderkant van de laptop loopt op tot ca 30 graden. In heb op negen plaatsen de temperatuur aan de bovenzijde gemeten met een infra-rood temperatuur meter.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSU3w6hpX4u8.jpeg
Op Internet zijn er mensen die klagen over een 'whining coil', een hoog piepend geluid, vermoedelijk afkomstig van de spanningsconverter voor het scherm. Ik hoor dit alleen als ik mijn oor vlak boven het toetsenbord of de achterzijde druk.

Ubuntu

Sinds het uitkomen van versie 14.04 zijn er een aantal update fixes uitgebracht. Het is daarom verstandig om allereerst deze updates uit te voeren. Er zijn ook lijstjes met dingen die je kunt doen na installatie, zoals het installeren van extra codecs. Bij links heb ik er een toegevoegd.

Standaard zijn al een aantal programma's ge´nstalleerd, zoals Libreoffice (tekstverwerker, spreadsheet en een programma voor presentaties), Thunderbird (e-mail) en het fotobeheerprogramma Shotwell. De libreoffice applicaties zijn in staat om veel office documenten te lezen en te schrijven, maar het gaat niet altijd goed. Macro's, invoervelden, en externe templates zijn voorbeelden waar het fout kan gaan.

Andere programma's zijn te installeren vanuit het software center. Ik denk dan aan Firefox, en Gimp (foto-editor). De meest belangrijke programma's kunt U in het dashboard aan de linkerkant (de Dash) plaatsen. Minder vaak gebruikte programma's kunnen gestart worden vanuit de search/start functie. Het laat de meest gebruikte programma's zien, en als U een paar letters intypt laat het de programma's en documenten zien die dit in de naam hebben. Standaard zoekt het ook op Internet, doch dit is uit te schakelen.
Icons op de desktop
Standaard toont Ubuntu geen Iconen op de desktop, ook niet van programma's die ge´nstalleerd worden. Dat wil niet zeggen dat het niet mogelijk is. Zo is het mogelijk met Nautilus (de file manager): Open Files, click op Computer in de sidebar, en navigeer vervolgens naar /usr/share/applications. Hier staan de iconen van de ge´nstalleerde programma's. Rechts-click op een icon, en kies 'Copy to'. In de sidebar van het nieuwe window, kies voor Desktop, en click op 'Select' (rechtsonder). Uiteraard is dit kopiŰren ook mogelijk middels de commandline.

Vervelend is nu dat (net als onder Windows) de desktopicons achter een stapel applicaties verborgen kunnen gaan. In appearance kun U een 'show desktop' icon toevoegen aan de Dash. Appearance is het eenvoudigste te vinden in de Start functie. Als U toch de desktop hebt toegevoegd, overweeg dan om gelijk workspaces ook aan te vinken. U krijgt dan vier desktops.
https://ic.tweakimg.net/images/member/original/1BagSUinegm8ale.png

Conclusie

De XPS 13 is een high-end ultrabook. Hij heeft een hoge schermresolutie, maar een touch screen is niet in alle programma's goed ge´mplementeerd. Omdat Thunderbolt (nog) niet is ge´mplanteerd in Ubuntu is er geen mogelijkheid tot het aansluiten van een HDMI monitor of ethernet. Dat maakt al met al wel dat je minder waar krijgt voor je geld. Toch vind ik het een plezierig notebook om op te werken. Een SSD maakt dat hij snel opstart, en je zit niet met een schokgevoelige harde schijf.

Links

Goede review van 2015 model
De Dell XPS 13 review van Tweakers’ nieuwsco÷rdinator
Things to do after installing Ubuntu
Updates
Secure boot Tijdens de laatste update kreeg ik een pop-up dat een van de drivers niet compatible was met de UEFI secure boot. Het updateprogramma kon dit uitschakelen als ik wilde. Mede omdat voorheen een flash update ook al mislukt was, heb ik voor Nee gekozen. Het bleek echter om de Wifi driver te gaan. Ik had opeens geen Wifi meer, en dus helemaal geen netwerk verbinding. Na enig zoekwerk op een andere PC, heb ik besloten om dan maar Secure boot in de bios uit te schakelen. Gelijk had ik mijn Wifi weer terug. Wees dus gewaarschuwd bij dit soort meldingen. Probeer het effect van je keuze te achterhalen, en kies niet teveel op basis van gevoel.

Touchpad
Het touchpad zou moeten disabelen, als je typt, doch doet dat niet. Gevolg is dat je regelmatig op verkeerde plaatsen typt. Ik heb een oplossing gevonden door de volgende file te editen:

/usr/share/X11/xorg.conf.d/51-synaptics-quirks.conf

Voeg hierin het volgende regels toe (zonder de [pre])

[pre]
# Disable generic Synaptics device, as we're using
# "DLL0704:01 06CB:76AE Touchpad"
# Having multiple touchpad devices running confuses syndaemon
Section "InputClass"
Identifier "SynPS/2 Synaptics TouchPad"
MatchProduct "SynPS/2 Synaptics TouchPad"
MatchIsTouchpad "on"
MatchOS "Linux"
MatchDevicePath "/dev/input/event*"
Option "Ignore" "on"
EndSection
[/pre]

Het probleem was bij mij na een reboot opgelost.

Service manual
Dell heeft een service manual van de XPS13 online staan, voor wie onderdelen wil vervangen.
Wie het aluminium uiterlijk van de XPS13 niet mooi vindt, er zijn websites die skins aanbieden, zoals dbrand. Op youtube staan wel video's van mensen die er ervaring mee hebben.

Bekijk alle afbeeldingen:

Heb jij ook een Dell XPS 13 Developer Edition?

Deel je ervaringen en help andere tweakers!

Schrijf review

Populaire reviews door gebruikers

Reacties (9)

Wijzig sortering
leuke review.

[Reactie gewijzigd door white modder op 7 juni 2016 18:18]

Ik werk met zijn grote neef (Precision M5510, Xeon, 32GB, 1TB ssd + 1TB hdd). De XPS 13 heeft wat meer bang for the buck. Ik betaalde onlangs Ą3000, maar ik wou persÚ veel opslagcapaciteit in een compacte laptop. Die heeft gelukkig ook een extra HDMI poort.

Ik vermoed dat je met de Dell D3100 USB Dock wel een of twee monitoren kunt aansluiten. Er zijn Linux drivers beschikbaar. Voordeel is dat je meteen je keyboard, muis en netwerk er op kunt aansluiten. Ik heb twee van die docks (thuis en werk) en ben er erg blij mee. De prijs (Ą140) is te overzien.
Kanonnen, wat een uitgebreide review. Een dikke +3! _O_
Goede review! Weet je zeker dat USB-C naar HDMI niet werkt? Volgens de fora gaat het vooral over het dock wat direct HDMI, Ethernet en nog wat aansluitingen over ÚÚn USB-C kabel.
Sorry voor mijn late reactie, ik was op vakantie :)
Om eerlijk te zijn: Nee. Ik heb gebeld met Dell, en zij zeggen dat het niet werkt onder Ubuntu. Ik heb dus geen adapter gekocht om het uit te proberen. Onder windows schijnt het geen probleem te zijn. Daar heeft men het in de fora mogelijk over.

Mogelijk dat het Dell3100 Dock (waar Bugboy heb over heeft) wel werkt.

[Reactie gewijzigd door kzin op 6 augustus 2016 11:29]

"Ubuntu biedt bescherming tegen Windows malware".

Ja zeg, Windows biedt bescherming tegen Ubuntu malware 8)7 .


Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn



Nintendo Switch Google Pixel XL 2 LG W7 Samsung Galaxy S8 Google Pixel 2 Sony Bravia A1 OLED Microsoft Xbox One X Apple iPhone 8

© 1998 - 2017 de Persgroep Online Services B.V. Tweakers vormt samen met o.a. Autotrack en Hardware.Info de Persgroep Online Services B.V. Hosting door True

*