Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie
Bekijk alle reviews

Noctua NH-L12 Review

+3
Foritain 17 oktober 2014, laatste update op 26 mei 2017, 2.903 views

Noctua NH-L12

Typisch Noctua: Alles op en top voor elkaar met een stevig prijskaartje. Koelprestaties, geluidsprestaties, uitstraling, bouwkwaliteit, extra's, installatiegemak, alles is top. Als je wat geld over hebt, of graag iets meer betaalt voor het beste zit je goed, als voor voor weinig centen redelijke prestaties wil kijk je verder.

Pluspunten

  • Absolute top wat bouwkwaliteit en uitstraling betreft. Zowel heatsink als ventilatoren.
  • Uitstekende koelprestaties
  • Super stil op lage toeren en tijdens gangbare taken als gamen e.d.
  • Compleet pakket met alle wensbare extra's.
  • Ook te gebruiken in 66mm low-profile mode waarbij je een mooie 120mm ventilator over houdt voor gebruik elders
  • Eenvoudige installatie
  • PCI-e slot op de meeste moederborden goed bruikbaar, maar check de compatibility list!
  • Prijzig, maar je krijgt er flink wat voor terug

Minpunten

  • Je moet hem wel kwijt kunnen; het is niet de kleinste low-profile koeler. Of je moet een nut vinden voor de 120mm ventilator elders in je systeem als je beperkt ruimte hebt.
  • Als je ruimte hebt voor een volwaardige tower-koeler kan je voor hetzelfde geld betere prestaties kopen.
  • Overlapt je werkgeheugen, zorg voor werkgeheugen van <43mm (dat is ruim meer dan standaard-hoogtes)
  • Ondanks het top totaalpakket blijft het een aardige investering.
  • Meet een zeer beperkt aantal moederborden niet bruikbaar, en op sommige overlapt hij het PCI-e slot, check de compatibility list!

Eindoordeel

Score: 5Per criterium
Compatibiliteit Score: 4
Installatiegemak Score: 5
Geluidsproductie (min) Score: 5
Geluidsproductie (max) Score: 4
Koelvermogen Score: 5
Prijs Score: 4
https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/001.png

Review: Noctua NH-L12

- Inleiding
- Specificaties
- Uitpakken
- Inbouwen
- Testmethodes
- Prestaties
- Conclusie

Productpagina @ Noctua.at
Compatibility lijst moederborden @ Noctua.at
Compatibility lijst werkgeheugen @ Noctua.at

https://www.techtesters.eu/pic/00MENU/inleiding.png

Wederom tijd voor een reviewtje van een Noctua koeler. Waar het vorige keer om het nieuwe topmodel ging van bijna 100 euro (de NH-D15) gaat het deze keer over een model welke inmiddels zo’n twee-en-een-half jaar op de markt is; de Noctua NH-L12. De NH-L12 is ook een beetje een topmodel, maar dan wat betreft HTPC of “Low Profile” koelers. Met een prijs vanaf ca 43 euro (al kom je bij de meeste winkels rond de 50 euro uit) zit hij aan de bovenkant van die markt, maar zoals we vaker hebben gezien bij Noctua producten staat daar vermoedelijk ook wel wat tegen over. We zullen het in elk geval gaan zien!

Omdat ik na een flink aantal reviews ook mijzelf een beetje bezig moet houden, zal ik deze keer iets nieuws proberen en met een kort filmpje experimenteren. Waar ik voorheen een stap voor stap installatie liet zien met foto’s, heb ik samen met de dame voor deze koeler een installatiefilmpje gemaakt (Nee sorry, die nagellak is echt niet van mij ;) ). Ik zou het leuk vinden om wat reacties te horen hoe dit bevalt; is dit voor herhaling vatbaar of zien jullie liever foto’s. Moet ik nog verder in detail treden, of zou je het eventueel zelfs nog wat korter zien? Laat het mij weten!

https://www.techtesters.eu/pic/00MENU/specificaties.png

Om te beginnen de features en specificaties van de Noctua website:

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/101.png

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/102.png

Uiteraard is de NH-L12 compatible met alle gangbare sockets van zowel Intel als AMD, ook Socket 2011 mounting is mogelijk. Let enkel op dat AMD mounting de originele backplate vereist die je ooit bij het moederbord hebt gekregen. Het SecuFirm2 Mounting-System zien we op praktisch alle high-end Noctua koelers de laatste jaren, wat betekent dat je eenvoudig kan up- of downgraden zonder dat je het hele installatieproces opnieuw uit hoeft te voeren.

De afmetingen laten duidelijk zien dat het een koeler is met een beperkte hoogte; bedoeld voor in compacte behuizingen dus. Met een hoogte van 93mm is het zeker niet de kleinste oplossing, en zijn er zat super compacte behuizingen waar hij niet in zal passen, maar is hij nog altijd een stuk kleiner dan gangbare tower koelers. De Noctua NH-L12 komt standaard met twee ventilatoren, maar het is eventueel mogelijk de bovenste ventilator niet te gebruiken en zo de maximale hoogte te beperken tot 66mm. Het niet gebruiken van de bovenste ventilator heeft uiteraard wel gevolgen voor de koelprestaties, dus zal ik de NH-L12 zowel met als zonder top fan testen.

Over de ventilatoren gesproken: De NH-L12 is een beetje de vreemde eend wat dat betreft, hij maakt namelijk gebruik van één 92mm ventilator, en één 120mm ventilator. Ongebruikelijk, maar Noctua lijkt vooralsnog voor hun producten hun huiswerk goed te hebben gedaan dus voorlopig vertrouw ik daar op. Zoals we van ze gewend zijn wordt gebruik gemaakt van uitstekende retail kwaliteit ventilatoren met een zeer degelijke SSO-Bearing, welke een verwachte levensduur heeft van meer dan 150.000 uur. Ter vergelijking, veel gangbare ventilatoren hebben een levensduur van 30.000-40.000 uur of zelfs minder.

Beide ventilatoren zijn ook met PWM te beheersen, oftewel je moederbord kan de snelheid bepalen afhankelijk van jouw instellingen en de temperaturen (of je kan het natuurlijk lekker allemaal automatisch laten regelen). Daarnaast krijg je, wederom in typische Noctua stijl, een goed uitgerust pakket aan extra’s met onder andere een Y-splitter kabel zodat je toch maar 1 aansluiting op je moederbord nodig hebt. Andere extra’s zijn onder andere twee Low-Noise-Adapters (LNA’s) om de maximale rotatiesnelheid van de ventilatoren te beperken, een mooie stalen case-badge, schroeven en gedempte ophanging voor de ventilatoren mocht je ze elders dan op de koeler willen gebruiken, en een tweede optionele mounting set voor gebruik bij mITX moederborden in behuizingen waar geen ruimte is voor backplates. Een dergelijk pakket extra’s onderscheid Noctua absoluut van de concurrentie.

Ook de garantie is niet onbelangrijk, en met 6 Jaar zit je voorlopig zeker goed.

https://www.techtesters.eu/pic/00MENU/buitenkant.png

Laten we wel wezen, Noctua is niet het goedkoopste merk. Daar verwacht ik wat voor terug, of sterker nog: Daar verwacht ik best veel voor terug. Dat de verpakking er chic uit ziet, en keurig in elkaar zit is in elk geval een goed begin.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/301.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/302.JPG
Niet helemaal zo luxe als sommige andere Noctua koelers, maar nog altijd kerug.

Uiteraard weet ik stiekem al een beetje dat Noctua mij wat verpakkingen betreft niet teleur gaat stellen, maar toch is het fijn te zien dat ook de NH-L12 echt keurig verpakt zit. Ook de losse elementen zijn wederom in verschillende zakjes ingedeeld dat je direct weet welke onderdelen voor jouw type processor nodig zijn. Bij Intel krijgen we een backplate erbij, bij AMD gebruiken we de standaard AMD backplate. Ook krijgen we een keurig klein mapje met de instructies per merk processor op losse blaadjes, en een voorwoord van de directeur van Noctua met een bedankje en opmerking dat als je problemen hebt met een Noctua product je altijd direct met hen contact op kan nemen. Het is een kleine moeite om het allemaal een beetje te verzorgen, maar het maakt gewoon een indruk waar de meeste merken niet aan kunnen komen.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/303.JPG

Eerst maar even de algemene extra’s uit de weg: Twee low-noise-adapters, een 4 pin verlengkabel, en een Y-splitter om twee ventilatoren op 1 moederbord header aan te sluiten. Uiteraard zijn alle kabels keurig zwart uitgevoerd.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/304.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/305.JPG

Waarom een verlengkabel zou je denken? Zodat wanneer je de NH-L12 als 66mm low-profile variant wil gebruiken, je de NH-F12 ventilator elders in je behuizing goed aan kan sluiten. Om die zelfde reden krijg je er ook een setje schroeven bij voor de ventilator, en ook een gedempte schroef-loze ophanging. Nogmaals, normaliter gebruik je deze extra’s niet, maar het geeft een stukje vrijheid.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/306.JPG

We krijgen een lange schroevendraaier welke van pas komt bij de installatie, en een tube koelpasta. Deze pasta is uiteraard niet geheel gevuld, maar je kan er toch wel meerdere installaties mee uit voeren.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/307.JPG

Ook de metalen case-badge ontbreekt niet; ook absoluut een leuke en gewilde extra.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/308.JPG

Dan de NH-L12 zelf, deze komt met ventilatoren reeds geplaatst praktisch kant en klaar uit de verpakking. Het is lastig een koeler in perspectief te zetten, maar de bovenste ventilator is dus een standaard 120mm maatvoering, het koelblok is dus een soort dun tower-koelblok op z’n kant; vergis je niet: de NH-L12 is fors. Deze forse indruk wordt geholpen door de uitstekende afwerking en bouwkwaliteit. Of is het toch de typische Noctua kleurstelling die van nature een luxe uit straalt? Wat het ook mag zijn, indruk maakt hij zeker. De combinatie van een 92mm en een 120mm model klonk eerst vreemd, maar ziet er m.i. toch echt prima uit. Vier stevige heatpipes (koper, met nikkel omringd) brengen de warmte vanaf het contact met de processor naar het koelblok, en aan de andere zijde zien we het Noctua logo duidelijk in beeld.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/309.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/310.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/311.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/312.JPG

Van boven zien we de forse NH-F12 ventilator, die we ook terug vinden op de tower-koelers als de NH-U12s. Deze ventilator is ook los te koop en bedoeld voor plaatsen waarbij een beetje redelijke statische druk is vereist, zoals bijvoorbeeld een koelblok van een processorkoeler. Deze ventilator komt net als bij de retail verpakkingen met rubberen vibratiedempers op de hoeken.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/313.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/314.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/315.JPG

Aan de onderzijde zien we de elementen met duidelijk zichtbare lagen nikkel. Koper zit er achter, maar koper-kleur zien we sinds enkele jaren niet meer terug bij Noctua, naar hun zeggen vanwege de verkleuring op termijn. Hoe dan ook ziet ook het contactoppervlak er zoals altijd keurig uit. Van onderen zien we ook de 92mm ventilator wat beter in beeld.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/316.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/317.JPG

De ventilatoren hebben de fan-clips er standaard op zitten, waardoor het plaatsen of verwijderen eenvoudig is. Mocht je besluiten de bovenste 120mm ventilator niet te gebruiken dan hou je zoiets over:

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/318.JPG

Zo wordt hoe dan ook duidelijk dat de bouwkwaliteit van de koelblokken zoals altijd echt keurig in orde is. De gaten zijn bedoeld om de koeler te kunnen installeren zonder te hoeven ‘pielen’; de schroeven van het mounting systeem zitten er direct onder.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/319.JPG

Ook de ventilatoren hebben uiteraard zwart uitgevoerde kabels.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/320.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/00MENU/inbouwen.png

Zoals ik al zei, een keertje iets anders: een stap-voor-stap filmpje waarbij de installatie geheel in beeld komt. Bewust zonder voice-over maar met een text-over om het ook de “werkenden” onder ons iets te kunnen bieden! (Een beetje half-degelijke achtergrondmuziek vinden in de youtube bibliotheek is trouwens ook een klus op zich... ). Uiteraard best bekeken op 1080p.


Er is eventueel ook een variant met engelse text voor de liefhebber:
https://www.youtube.com/watch?v=dmwVe1jEuCM

Ik hoor graag wat jullie hier van vinden, vaker doen, liever niet, etcetera. Laat maar horen!

Maar je ziet het: Het installeren is maar een paar minuutjes werk, en zoals je ziet is het ook vrij van frustraties. Hoewel ik gebruik heb gemaakt van de backplate die bij het moederbord komt is er dus ook een optie om hem zonder backplate, maar met schroeven aan de achterzijde te monteren. Hoewel Noctua aan geeft dat dit voor mITX is, is het in het gros van de mITX behuizingen zeker niet nodig de backplate achterwege te laten, maar zoals we ondertussen een beetje gewend zijn zorgt Noctua dat alle (relatief zeldzame) opties ingedekt zijn. Het resultaat is natuurlijk een flinke koeler op zo’n klein mITX bordje, maar het ziet er m.i. indrukwekkend uit.

Nog wat foto's in low-profile mode na het installeren:
https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/401.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/402.JPG

En in vol ornaat:
https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/403.JPG
Zo zien we dat de NH-L12 praktisch het hele mITX bord overlapt.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/404.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/405.JPG

Hou rekening dat de NH-L12 het werkgeheugen normaliter zal overlappen, en je je werkgeheugen dan onder de 43mm moet houden. Standaard hoogte ram en bijvoorbeeld G.Skill Ripjaws passen wel, Corsair Dominators niet (tenzij je de heatsinks verwijderd natuurlijk...)

Hoewel hij in deze plaatsing het PCI-e slot in de weg zit, is dat geen punt wanneer je de koeler een kwartslag draait. Hou daar even rekening mee tijdens het bouwen als je iets in het PCI-e slot wilt zetten.

https://www.techtesters.eu/pic/00MENU/testmethode.png

HTPC-stijl, oftewel low-proffile koelers, en goedkopere tower-processorkoelers worden in eerste instantie op de overclockbare Intel Pentium G3258 getest. Deze Anniversary Edition Pentium chip heeft dus een unlocked multiplier, en via het Asus H81i-PLUS mITX moederbord is zowel deze als het voltage vrij in te stellen.

In een standaard setting is het geen heethoofd, maar met een kleine boost naar 3.5GHz / 1.0V komen we aardig in de buurt van stock Intel Core i3 prestaties en warmteproductie. Als stevigere overclock setting gebruik ik 4.2GHz / 1.25V om de koelers wat harder aan het werk te zetten en zo verschillen tussen verschillende producten beter in kaart te brengen.

Overige punten:
- De kamertemperatuur is in deze tests een constante 23 C
- Gezien ik niet altijd dezelfde case kan gebruiken maak ik gebruik van een open test bench: de Cooler Master Test Bench v1.0
- Geen verdere ventilatoren of koeling, enkel de onderdelen die de fabrikanten in de doos mee leveren worden gebruikt
- Ik gebruik de meegeleverde koelpasta, mocht je dat er niet bij krijgen gebruik ik Arctic MX-4.
- Voor load test gebruik ik Prime95 met de setting In-place small FFTs (maximum heat). Een bijzonder zware belasting welke in de praktijk bij gaming of videowerk praktisch nooit zal voorkomen, dus neem dat in overweging bij je eventuele aanschaf.
- Ik noteer de temperatuur nadat deze minimaal 15 minuten stabiel blijft.
- Bij het passeren van 70 graden Celcius (AMD) of 90 graden Celcius (Intel) faalt de koeler een test, en vervallen de resultaten op die instelling. Ik het dan niet aanraden om die betreffende koeler in het dagelijkse leven te gebruiken met die bepaalde instelling, gezien andere factoren zoals een warme zomer dag, of de opbouw van stof in de case, dan wel tot echt kritieke temperaturen kunnen leiden.

https://www.techtesters.eu/pic/00MENU/prestaties.png

Let op: Resultaten zijn sterk afhankelijk van de kwaliteit van de gebruikte chip, maar ook de behuizing waarin je ze gebruikt. Hou altijd je temperaturen in de gaten als je gaat overclocken, ook met zeer krachtige koeloplossingen. Reviews als deze dienen dan ook voornamelijk als een product-vergelijking, en zijn geen garantie dat je bepaalde temperaturen of overclocks kan bereiken.

De grafieken passen zich nu tevens automatisch aan nadat nieuwe koelers worden getest, het kan dus zijn dat je resultaten ziet van alternatieven die niet worden besproken, hou daar svp rekening mee


Eerst even de idle temps.

https://www.techtesters.eu/pic/00TESTS/G3258-00.png

Een stuk beter dan stock, maar niet relevant beter dan de iets goedkopere en lagere SST AR06. Het verschil tussen de low-profile mode zonder top ventilator en met is ook te verwaardelozen, maar idle results zijn nooit echt interessant. Load dus op 3.5GHz!

https://www.techtesters.eu/pic/00TESTS/G3258-35.png

Hier komt de NH-L12 al een beetje tot zijn recht. Beduidend betere temperaturen dan de stock koeler, de AR06, en ook low-profile mode doet het niet slecht. Toch moet je je af vragen of de investering de moeite waard is wanneer je het bij een dergelijk eenvoudige processor en gemiddelde snelheid houdt, want zelfs de stock koeler houdt hier het hoofd meer dan koel genoeg. Tijd voor wat meer druk: 4.2GHz en 1.25V, en blazen:

https://www.techtesters.eu/pic/00TESTS/G3258-42.png

Hier begint de stock koeler helaas aardig in de problemen te komen, en bereiken we het punt dat een investering in een losse koeler wel nodig is. Hoewel temperaturen in de 80 geen serieus probleem zijn, zullen deze in een compacte behuizing met beperkte airflow flink kunnen toenemen (dit kan zo maar 15-20 graden zijn in een zeer compacte mITX behuizing). Hier komt de investering in een degelijke koeler dus eindelijk goed tot zijn recht. Met een dikke 20 graden onder de stock koeler slaat de NH-12 een mooi gat, wat zowel een goed uitzicht geeft voor behuizingen met matige airflow, als het bereiken van nog hogere overclocks. Ook low-profile mode doet het zeker niet verkeerd, ik had hier grotere gaten in de resultaten verwacht. Hij blijft zelfs de AR06 nog voor, die weliswaar goedkoper is, maar bij de NH-L12 in low-profile mode krijg je natuurlijk wel een extra case-ventilator met een waarde van 15 a 20 euro (als je die kan gebruiken natuurlijk). De resultaten zeggen in elk geval iets positiefs over de kwaliteit en effectiviteit van het koelblok van deze NH-L12.

Ondanks dat ik het bij drie tests wilde houden, moet een koeler als deze natuurlijk wel een beetje uitgedaagd worden. Nog maar een beetje verder overclocken dan:

https://www.techtesters.eu/pic/00TESTS/G3258-44.png

https://www.techtesters.eu/pic/00TESTS/G3258-46.png

77 graden voor 4.6 GHz op een toch flinke 1.4V, en dit met een onrealistisch zware benchmark is een bijzonder goed resultaat. Met deze snelheden zet je single-core prestaties neer die de i7-4790k ruim overstijgen, en zelfs met de kosten van de koeler inbegrepen zet hij Intel hun eigen Core i3 series serieus onder druk.

Ik merkte wel wat anderen voor mij al noemden: Zodra je richting de 4.6GHz / 1.4V of er over gaat nemen de temperaturen bij elk stapje in het voltage erg hard toe, zelfs wanneer je een krachtige koeler gebruikt. Hoewel je meer geluk kan hebben met jouw specifieke chip is de kans groot dat je voor snelheden van 4.8GHz of hoger een delid / bare-die koeling moet overwegen, dan wel moet investeren in een koeloplossing die meer kost dan dit moederbord en processor te samen.

Ook wat geluidsprestaties betreft is de Noctua NH-L12 een prima oplossing. Praktisch onhoorbaar op lage toeren, en zelfs op snelheden van 4.6GHz hoeft hij enkel tijdens de zwaarste benchmarks pas echt aan het werk, de large FFT test die wat minder belast voert hij uit zonder op toeren te hoeven komen. Op volle toeren is de Noctua NH-L12 wel duidelijk aanwezig (wat je bij top-blowers van formaat wel vaker ziet), maar nog altijd geen hinderlijke kamergenoot tijdens de zwaarste benchmarks. Tijdens de lichtere large FFT benchmark, of tijdens het maken van de installatievideo komt de koeler echter niet in de buurt van de 100% fan setting op de bovengenoemde 4.6GHz. Mocht je willen kan je uiteraard kiezen de twee low-noise-adapters te plaatsen, al gaat dat weer ten koste van een paar graden. In elk geval kan je zelf die overweging maken, maar met een beetje degelijk moederbord kan je het ventilator profiel natuurlijk sowieso geheel naar wens afstellen. Persoonlijk zou ik adviseren om enkel een LNA op de 92mm ventilator te gebruiken: dit gaat amper ten koste van de koelprestaties, maar geeft de NH-L12 in zijn algemeenheid een nog iets gunstigere geluidsproductie gezien de 120mm ventilator van zichzelf al wat rustiger aan voelt.

Wanneer je de NH-L12 gaat vergelijken met stevige towerkoelers dan zullen de prestaties natuurlijk wat minder zijn. Hoewel dit niet in de grafiek af te lezen is, staat momenteel de Noctua NH-U14S op dezelfde opstelling. Die resultaten moeten nog volgen en uitvoerig worden getest, maar ik kan wel al stellen dat die het vooralsnog nog een stuk beter doet. Nu zal het geen geheim zijn dat wanneer je de ruimte hebt om een grotere koeler te plaatsen dat geen slecht idee is, en dat je een HTPC-stijl koeler vooral koopt omdat die goed in je behuizing past, maar het mag worden gezegd. Als je ruimte hebt voor de NH-L12, maar niet meer dan dat, dan betwijfel ik of je een betere koeler in huis kan halen dan deze. Vergeet echter niet dat de NH-L12 nog altijd een redelijke hoogte heeft en dus zeker niet zo maar even in alle HTPC behuizingen past.

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/901.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/902.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/903.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/904.JPG

https://www.techtesters.eu/pic/00MENU/conclusie.png

Je kan Noctua koelers bijna blindelings reviewen. Aan de prijs, een stevig pakket extra’s, een bijzonder verzorgde verpakking en installatie, uitmuntende bouwkwaliteit van alle onderdelen, en uitstekende koel- en geluidsprestaties. Althans dat is de verwachting ook wanneer je met de NH-L12 begint te werken, en gelukkig stelt hij wat dat betreft niet teleur. Het kunnen vertrouwen op een merknaam is een zeldzame kunst wat dat betreft, en verdient ook een positieve kanttekening.

Als je geen ruimte hebt voor een hoge tower koeler, maar wel ruimte hebt voor de complete NH-L12 (en ruimte hebt in je budget), is het een dikke aanrader. Geen prijsvechter, maar wel een bijzonder compleet en verzorgd product waar eigenlijk niets slechts over te zeggen valt. Serieus overclocken met een G3258 is geen enkel punt, en de stap die je daar uit kan maken is dat zelfs een i5 of i7 op z’n gemakje haalbaar zal zijn (dus zonder echt te blazen). Als je een i7 serieus wil gaan overclocken zal hij wel hard aan het werk moeten, maar rest de vraag: Welke vergelijkbare luchtkoeler gaat het in die situatie beter doen? Ik denk met enig vertrouwen te kunnen stellen dat je dan toch de stap naar waterkoeling zal moeten maken om betere prestaties neer te gaan zetten, mocht je toevallig wel ruimte hebben voor een radiator. Hou dan wel rekening dat de NH-L12 in tegenstelling tot AIO waterkoelers op lage toeren echt onhoorbaar is, en enkel tijdens de zwaarste benchmark pas hoorbaar hoeft te zijn.

Bouwkwaliteit? Volgens mij in de foto’s duidelijk te zien: Één van de beste, zo niet de beste, uitvoering van koelblokken en ventilatoren op de markt, en dat gaat ook op voor de kwaliteit van de lagers in de ventilatoren. Je betaalt er voor, maar je krijgt er wat voor, zo simpel is het. Hetzelfde gaat op voor de installatie, kind kan de was doen, en de handleiding is ook door een kind van 5 te volgen.

De grote vraag zal dan uiteindelijk zijn of er ruimte is in het budget voor producten als deze. Ja de NF-F12 PWM ventilator kost los normaliter al zo 20 euro, de NF-B9 PWM zit daar niet ver van af, en kans dat je er vele jaren plezier van hebt zonder dat ze luidruchtiger zullen worden is flink groter dan bij de sleeve-bearing of rifle-bearing alternatieven, maar ca 50 euro blijft gewoon aardig geld voor een HTPC stijl luchtkoeler. Ondanks dat er weinig vergelijkbare opties de NH-L12 in koelprestaties zullen verslaan zijn er wel alternatieven die voor minder geld (denk even aan ~30 euro) prima prestaties neerzetten op de processoren welke je in compacte behuizingen verwacht aan te treffen. Je zal het dan met sleeve- of rifle bearing ventilatoren moeten doen die op termijn eerder aan vervanging toe moeten zijn, maar het geld wat je over houdt kan je dan wellicht elders goed besteden.

Op de NH-L12 valt an sich eigenlijk niets aan te merken, al is het jammer voor Noctua dat de perfecte doelgroep wat behuizingn betreft beperkt is: Je zal bijna 100mm aan ruimte moeten hebben voor de koeler, maar geen ruimte moeten hebben voor een echte tower koeler, en/of een behuizing hebben met 66mm ruimte waarbij je de 120mm ventilator elders kan gebruiken. Daarnaast zal er voor veel builds er simpelweg de (financiële) ruimte niet voor zijn ondanks dat je echt veel krijgt om de meerprijs te verklaren. De NH-L12 is net als z’n broertjes en zusjes bedoeld is als een product voor echte liefhebbers die graag iets meer uitgeven om net die beetje extra prestaties te halen, of die de typische Noctua-ervaring reeds waarderen, en met dat in het achterhoofd doet de NH-L12 het zoals verwacht uitstekend. Of om een andere vergelijking te maken: een vergelijkbaar uitgevoerde VW en Audi bieden dezelfde ruimte en snelheid, maar als ik het geld over had zou ik het toch wel weten ;)

Enkele hogere res fotos voor de liefhebber, klikken voor de volledige versie:
https://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/x1t.JPGhttps://www.techtesters.eu/pic/NOCNHL12/x2t.JPG

Vind je deze review leuk dan zou ik een leuke reactie hieronder natuurlijk erg waarderen, dit geeft de motivatie om door te gaan met deze reviews, maar uiteraard is kritisch commentaar ook zeer welkom. Kijk anders ook eens bij mijn andere reviews; ik vind het leuk ze te maken, maar natuurlijk ook om ze te delen!

Terug naar boven

Heb jij ook een Noctua NH-L12?

Deel je ervaringen en help andere tweakers!

Schrijf review

Populaire reviews door gebruikers

Vraag & aanbod

Reacties (46)

Wijzig sortering
Weer een prima review :D

In push and pull configuratie (wat het dus in feite is, niet?) is het eh... niet de kleinste. Maar wel prima koelprestaties!
Dank je :D En dat is inderdaad push&pull, twee ventilatoren laten samenwerken is praktisch altijd push&pull, anders werken ze tegen elkaar in natuurlijk :D
Het gaat er toch om dat de heatsink gekoeld wordt, dus als je van beide kanten lucht erin perst (hopen dat het er dan vanzelf uit loopt). Zou je dit eens kunnen uittesten met een towercooler? Ik noem de technologie XtremeFlow (patent pending, dus laat het maar uit je hoofd) :D
Jahoor, je hebt ook echt een rijke fantasie. Dit heb ik namelijk al een keer bedacht, getest, en het werkte voor geen meter. De zijkanten van de koeler waren namelijk dichtgemaakt (dat is normaal beter voor de airflow/koeling) maar als je dan de fans allebei lucht de koeler in laat blazen van 2 verschillende kanten dan kan de lucht nergens naar toe 8)7 Een naam als FlopFlow is dus beter gepast :+

Ik heb er ook een keer een patent op aangevraagd, nooit iets terug gehoord :(
Dat heeft jouw koeler dus, maar het gros niet. Overigens vertrouw ik niet op random 14-jarige die geruchten op internet versprijden. Kijk een Foritain, die plaatst een uitgebreidt verslag bij zijn bevindingen.
1. Ik ben geen random 14-jarige :(
2. Ik heb de "gave" noch de tijd om zulke fantastische verslagen te schrijven.
3. Het is verspreiden en uitgebreidt

[Reactie gewijzigd door Pwuts op 21 oktober 2014 12:05]

Heren, laten we het aub beleefd en gezellig houden :)

Er is een reden waarom elke koeler een duidelijke instructie heeft dat je de fans in tandem moet zetten, en niet tegen elkaar in. Koeling is geen wiel om opnieuw uit te vinden en er zijn tal van resultaten te vinden van de gekste ideeen. Ik heb het in het verleden ooit voor de grap eens gedaan, maar het resultaat was een drama. Helaas geen getallen van genoteerd.

Maar! Bij de review van de U12S en U14S binnenkort zal ik een keer een fannetje omdraaien om te zien wat het gevolg nu daadwerkelijk is. Al is het maar voor de aardigheid :D
De alien onder de CPU-koelers :+

Zoals altijd weer een goede review d:)b
Hoe doe je dat toch? Ga ik ook eens proberen, moet ik alleen nog ergens een camera zien te ritselen :p
Je moet er van houden ;) Maar het kost gewoon giga tijd, en dat is nie erg :)
He even een vraagje (mooie en heldere review trouwens!); koop je dit voor jezelf of krijg je dit van het bedrijf om een review te schrijven?
Dank je! Bijna alle hardware die mij passeert is voor (veelal nieuwe) systemen voor mensen in mijn omgeving. Veelal componenten waar ik reviews van maak, want grotere apparaten als laptops e.d. lukt het normaliter niet om er lang genoeg mee te kunnen testen. Sowieso zien jullie helaas slechts een fractie, want ik zie heel veel leuks maar ik heb maar 2 handjes :'( Ik zal mn bio een updateje geven met een wat langere/betere uitleg, want de vraag komt vaker voor en dan blijf ik tikken. Staat op de to-do list.
top! bedankt voor de info
Aangezien mijn laptop een aantal dagen terug Is overleden wil ik een systeem gaan kopen, maar daarmee wil ik ook een stukje overklokken, dit wil ik doen met deze koeler op een I5 4690K. Zou je deze CPU een overklokken kunnen geven naar ergens rond de 4.5 ghz met deze koeler? Alvast bedankt!
4.5GHz op een 4690k, afhankelijk van jouw cpu en behuizing, zou best een uitdaging kunnen worden. Ik vermoed dat je een koeler als deze wil combineren met een HTPC of SFF behuizing, waarin de airflow normaliter wat minder is (hoeft niet uiteraard). Je zal voor dat soort resultaten dan eerder aan een waterkoelertje moeten denken ben ik bang. Maar wat is je totale setup?
Kijk anders even in mijn wenslijst en, krijg de link niet goed gekopieerd doordat ik op me mobiel zit. Het is de bovenste lijst.

[Reactie gewijzigd door SurfBoy op 25 november 2014 18:34]

Leuke case...

Je ziet dat de L12 het af moet leggen tegen de Cryorig H5, en in die review op een i7-4770k (nogmaals, je CPU kan ook nog flink beter of slechter uit pakken) zal ik al boven de 70 graden C op een test bench op 4.2GHz.

Voor 4.5GHz, met een koeler die in die Corsair case past, en de optie om echt zware load op je CPU te zetten zal je echt richting waterkoeling moeten gaan denken vrees ik. Dat is ook precies waar Corsair op richt, dat je naast die case een dikke H-nogwat erbij koopt. Persoonlijk zou ik dan een Nepton van CM overwegen (240M?) of een NZXT Kraken, dat zijn een beetje mijn twee favo waterkoelers. Of je moet de 4.5GHz eis laten vallen, want met lucht wordt het een stevige uitdaging, en zit je in het domein van high-end luchtkoelers die simpelweg niet passen.
Wat zou dan volgens jou wel moeten lukken op lucht? Want met een waterkoeling die goede prestaties levert word het toch al wat sneller duurder. Zo rond de 100 à 120 euro.
Hangt van je chip af, zou best 4.5 kunnen zijn, maar je zou ook pech kunnen hebben en bij 4.1/4.2 stressen al in de problemen kunnen komen.

Waterkoelers zullen het wat beter doen wat koeling betreft, maar de NH-L12 zal tijdens normaal gebruik stiller zijn, Nieuwe CM Seidon 120V v2 is een goedkope oplossing die iets meer zal koelen ten koste van iets geluidsproductie. Ik zou zelf een Nepton 240m overwegen (~90 euro?), dat is een combinatie van "betaalbaar", stil, en toch koel. Ja hij is wat duurder, maar als je je op die Corsair richt dan geef je sowieso al wat extra's uit natuurlijk.

Het is een beetje de beperking van de behuizing ben ik bang, die stuurt je richting water zodra je wilt oc'en. Daar zal je niet omheen kunnen. Tis het één of het ander. Of in dit geval, -of- waterkoeling, -of- een lagere OC voor lief, -of- een andere behuizing.
Ik wil eigenlijk wel deze behuizing, mede omdat ik dan wat mobieler ben om naar vrienden te gaan en daar zo aan te sluiten. Ik zal me eens gaan verdiepen in de AIO waterkoelers. De Kraken x61 ziet er wel mooi en goed uit, maar is toch echt te veel, dan kijk ik maar even naar die Coolermaster Nepton 240M. Zou het helpen als ik bijvoorbeeld andere fans erop zet waardoor de set wat stiller wordt? Noctua als voorbeeld? Dit lijkt me wel een goede oplossing. Maar ik kan natuurlijk ook eerst gewoon even kijken hoe hard het klinkt en later als het nodig is de fans veranderen.
Die NZXT is inderdaad erg duur, maar je betaalt voor die paar graden winst en de uitstraling. CM is wat dat betreft beter in balans, prijs-prestatie gezien in elk geval.

Ventilatoren vervangen kan, maar dan heb je het over een stukje verfijning welke de investering eigenlijk niet waard is, die nieuwe Silencio fans op de CM sets zijn echt prima en ik ga je nu vast verklappen dat hij gewoon prima stil gaat zijn (ik verwacht hem deze week overigens, maar de fans ken ik al langer). Als je 2x high pressure Noctua ventilatoren er op zet zal je best wat winnen wat prestaties per geluidsdruk, maar dan geef je wel even 40 euro extra uit he. Op zich vind ik dat niet erg, maar je lijkt toch op de centjes te letten, dus realistisch voor wat jij aan geeft? Nee.

Of je zou naar een Aquila of Prodigy case moeten kijken, hou je ook wat geld over en dan kan je wel met grotere koelers werken (Scheelt ook weer geld). Aquila heb ik een review van, Prodigy zijn er vast tig van te vinden. Beide zijn relatief draagbaar met 'handsvaten'. Die Corsair is leuk hoor, en wel iets luxer, maar ja, duurder. (Of je pakt een Elite 110, moet je een klein GPUtje hebben, heb je wel een super klein systeempje, geen handsvat, wel handtas maatje :D, en kost geen drol, wel 120mm waterkoelertje nodig dan)
Als jij zegt dat die fans gewoon stil zijn, dan ga ik ze ook niet vervangen, haha. Ik ga dan wel gewoon met de Coolermaster. Ik zal de review grondig gaan bestuderen die deze dagen komt :+
Bedankt voor de hulp!
Hardware.info had hem ook al getest. met 5V op de ventilatoren zitten ze op 30dBA op 10cm afstand, dat is echt stil te noemen. Ter vergelijking: die behuizing zat met voeding/HDD al boven die 30, de stock ventilatoren op 7V zitten op 36, oftewel je koeler past keurig in het rijtje. Deze L12 is wel goedkoper, zal bij hogere toeren stiller zijn, en is voor mainstream gebruik een uitstekend ding, maar een i5/i7 overclocker is het niet in een SFF behuizing. Ik denk dat jij nu een goede keuze maakt.

Alvast veel plezier er mee :D Laat een fototje achter, vind ik altijd leuk.

[Reactie gewijzigd door Foritain op 25 november 2014 19:50]

Haha, is goed! Nog even goed overleg plegen met een aantal mensen en dan hopelijk ongeveer dit bestellen.
Vragen mag altijd, hoor wel als je nog iets wilt weten. succes!
Mooie review! Ik zit erg te twijfelen tussen deze koeler en de Scythe Big Shuriken 2 Rev. B. De cooler is voor mijn Fractal Design 304 Node, welke als HTPC fungeert in de woonkamer voor een i5-4460. Het is voornamelijk belangrijk dat de koeler stil is. Er zit nu nog steeds een standaard Intel koeler op, maar daar begin ik me steeds meer aan te storen omdat deze toch wel redelijk hoorbaar is wanneer het stil is in de woonkamer. De CPU zal niet worden overclockt, en het systeem draait 99% van de tijd (zo goed als) idle. Ik kan niet echt directe vergelijkingen vinden van de genoemde koelers, dus vroeg me af of jij het misschien kan vertellen.
Ik heb ze toevallig allebij ;) Maar de Big Shuriken is al een jaar of 2-3 24/7 in gebruik, en kan ik dus niet direct vergelijken omdat ik dat systeem niet uit kan schakelen. De L12 zal vermoedelijk wat meer koelen, al vraag ik mij af of dat echt nodig gaat zijn op een i5-4460. De Noctua installatie verloopt wel wat soepeler, maar heel tricky is een Big Shuriken ook weer niet.

Kwalitatief is het wel een wereld van verschil, maar wederom de vraag hoe relevant het is voor jou. De lagerkwalteit is echter wel een belangrijk punt, de Scythe ventilatoren maken namelijk gebruik van goedkopere sleeve bearings met een veel kortere levensduur. Nu kan je je hier wederom afvragen hoe relevant het is, ik heb er tenslotte ook 1tje die al jaren 24/7 geluidloos werkt. Maar in een Node 304 zou zo'n ventilator horizontaal komen te liggen (mijne draait vertikaal), en dat is in de regel funest voor dergelijke ventilatoren. De kans dat hij binnen de levensduur van jouw systeem slijt en geluid gaat maken is 'groot', zeker bij 24/7 gebruik. Hoe groot is die kans exact, hoe lang gaat het duren, en hoe luid wordt die ventilator? Ik kan het je niet in getallen vertellen, enkel dat ik met regelmaat lees dat sleeve bearings niet voor horizontale plaatsing geschikt zijn.

De SSO2 bearings van Noctua zijn wel geschikt voor horizontale plaatsing, en dat wordt ook gegarandeerd met een 6 jaar garantie. Je betaalt er voor, maar je krijgt er dus ook zeker wat voor terug: Kwaliteit koelblok, formaat koelblok, extra ventilator, betere ventilatoren, makkelijkere installatie, en langere garantie (en nog een berg extras). Nu kan je natuurlijk de goedkopere optie pakken en de ventilator vervangen wanneer hij het begeeft, maar dat is vaak ook weer tijd en moeite. Iets waar je zelf over moet beslissen, maar 15 euro is geen heel groot gat, en je krijgt er een product voor terug in een m.i. heel andere klasse.

[Reactie gewijzigd door Foritain op 7 januari 2015 20:22]

Bedankt voor je uitgebreide antwoord! Het prijsverschil is inderdaad ook geen argument vind ik. Het enige wat ik gewon belangrijk vind is een kwalitatief goede koeler met fans die lang meegaan. Ik vraag mij alleen af of ik niet beter zo een tower koeler kan kopen, mits die past in mijn Node 304. Ik heb wel eens plaatjes voorbij zien komen met grotere koelers die pasten, maar dan is het gelijk wel wat voller in de kast. Is het het waard om zo een grotere koeler te kopen om zo misschien een nog stillere koeler te kunnen krijgen? Dat is voor bij echt het belangrijkste denk ik.
Stiller maakt niet direct uit, het kan wel druk worden met alle aansluitingen als je bijv 6 HDD's aan sluit, maar ik weet niet hoe druk het is in jouw 304 specifiek. Voordeel van een tower is wel dat de Node 304 al een front-to-back airflow heeft, en een tower koeler direct met de case-airflow mee werkt. Zou een NH-U12S niet passen met jouw setup? Ik ben overigens met een NH-U9S review bezig, dat lijkt mij ook een mogelijke oplossing?
Daarom lijkt een tower koeler mij inderdaad ook gunstiger ja. Ik heb alleen maar 2 HDD's en een SSD erin, dus heel druk is het niet. Ik geloof dat ik ook nog een tweede drive bay eruit kan halen zelfs als ik mijn HDD aan de buitenkant van de bay mount. Ik had al snel wat gekeken naar de NH-U12S, maar die lijkt minder goed dan de L12 in sommige reviews vreemdgenoeg.

Heb je al een indruk over de U9S in vergelijking met de L12? Een tower koeler zou gewoon moeten passen in mijn Node 304, zolang het maar niet té groot wordt.
De NH-U12S is in de regel een (iets) krachtigere oplossing dan de NH-L12. Als er ruimte voor is heeft hij de voorkeur, en in dit geval met de behuizing-airflow die beter mee werkt een m.i. betere keuze. Excuses dat ik er niet eerder aan had gedacht.

De NH-U9S is nog niet helemaal afgetest. Ligt dicht bij de NH-L12S maar lijkt gemiddeld toch ietsje achter te gaan lopen. fijnere details volgen binnen een paar weken. Hou er echter rekening mee dat de U9S nog compacter is, en het voordeel van de samenwerking met de case-airflow maakt hem m.i. toch een handigere keuze in een Node 304. Wederom: Mits het allemaal gaat passen.

In dit geval (Node 304) zou ik dus zeggen: U12S > U9S >= L12.
Bedankt voor de feedback. Ik heb nog een het Internet afgestruind naar allerlei benchmarks, en heb ook jouw reviews gelezen, en ben ook inderdaad tot de conclusie gekomen dat de U12S een goede koeler zou moeten zijn voor mij. Als het goed is met hij net passen zonder dat ik al mijn drive bays eruit hoef te laten. Is het beter om de fan te laten blazen naar achter (dus aan de voorkant te monteren gezien vanaf boven af van de node 304), of te laten zuigen naar achter (dus aan de achterkant monteren)? Het is wel even een investering, maar dat is die ook wel waard denk ik.
Ik zeg gevoelsmatig blazen, dat is tenslotte zoals hij uit de fabriek rolt. Gevoelsmatig omdat je dan ook wat druk in het midden van je case hebt, ipv de Noctua fan direct tegen je outtake fans hebt zitten. Je zou het uiteraard kunnen testen in jouw setup als je daar tijd/zin in hebt ;) Als het al verschil maakt zal het niet veel zijn, en vermoedelijk dus in het voordeel van de standaard opzet.

En ik heb goede koeling nog nooit als geldverspilling gezien. Sommige custom waterloops daargelaten ;)
nog eens aandachtig lezend viel mij een fout op de verpakking op:

op de sticker staat: only 66mm hight in single fan modus, maar in de lijst op de verpakking staat extra low profile in 92mm single fan modus
Nou ja je zou natuurlijk single-fan kunnen draaien met de fan aan de bovenkant? :D
ja akkoord maar hoe is dat extra low profile? :)
Ik bedenk mij net dat het geen typo is. Het is 'extra low profile' met de 92mm fan in single fan modus. Dus enkel de 92mm fan, zonder 120mm fan. In volle glorie is het geheel 93mm.
oh wow, fijn dat jij wel oplet :)

je hebt helemaal gelijk, ik las verkeerd
Prachtige foto's!
Zou een 120mm plaatsen in het onderste slot ook mogelijk zijn?
Als ik naar deze foto kijk dan zou ie ik geen reden waarom niet, al heb je natuurlijk enkel brackets voor één 120mm fan. Weet niet of je op sommige moederborden dan tegen andere componenten aan loopt, dat lijkt mij haast wel.
Wow wat een snelle reactie :p Oke bedankt, als je tegen niks aanbotst op het moederbord is er toch geen reden om de 92mm te gebruiken? Ik zou hem icm de asrock z170 fatality gaming ITX willen gebruiken. De USB header voor front paneel zit wel mooi in de hoek tussen de ram slots en pci-e slot, dat is het enige waar ik bang voor ben dat dit zou botsen met de koeler.

Nog eens bedankt voor de leuke review(s).
Je zou even op de Noctua site kunnen kijken, ze hebben daar uitgebreide compatibility lists met tig moederborden en evt zaken om rekening mee te houden. Ze zullen daar niet ingaan op een 120mm onderop plaatsen, maar wel met de L12 in zn standaard opbouw.
Really nice review.
sorry for the question in english.
I just have one question , you've said that if you want to install something in pci-e slot you need to turn the cooler quarterly , this means the "spikes" which are right now over the pci-e slot will be over memory or the side with ports? Does this mean that there are 4 holes/screws, one on each side to mount the cooler to the frame? As i see only 2 so i'm thinking how it could be done.

I've checked noctua website and according to them my board is not supported :(

You can reply in dutch, i will understand :)
thank you

[Reactie gewijzigd door kamcio84 op 1 maart 2016 09:57]

You can put those clips on the stand-offs any way you like, meaning you can turn the cooler in each of the four positions as long as your motherboard allows that (some mobos have clunky elements around the socket which might interfere).

The best way is what you already did: check the Noctua site. They test tons of motherboards with their coolers so you know what you can do before you buy it. If they say it won't fit, it probably won't fit ;)
Thank you very much, now it's clear :) now i know the way.
The question is should I obey Noctua and try it out (but i'm not sure if you can return "tried" cooler :] )with rotating or just skip this one and find something else.
Now i have found the Corsair H5 SF (aio water) which should fit perfectly my m-atx board. Do you have any opinion about this one? :)

thank you
If it only fits in certain ways Noctua usually mentions that, as you can see some mobo's have limited compatibility mentioned. If they say it won't fit (at all), I think you'll waste your time. Maybe take a look at the NH-L9x65?
How is it when it comes to the presentation.
I have a small case (sharkoon c10) with mini atx msi z97i ac motherboard with basic i5 4570s cpu. I've had for a short period of time aio from corsair h80i gt but i wasn't able to mount it in any way :D just too big and too stiff pipes. I'm looking for something to cool this set up nicely. any help and suggestions is more than appreciated.


Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn



Nintendo Switch Google Pixel XL 2 LG W7 Samsung Galaxy S8 Google Pixel 2 Sony Bravia A1 OLED Microsoft Xbox One X Apple iPhone 8

© 1998 - 2017 de Persgroep Online Services B.V. Tweakers vormt samen met o.a. Autotrack en Hardware.Info de Persgroep Online Services B.V. Hosting door True

*