Hoe sneller solid state drives worden, des te warmer worden ze. Een oudere of tragere PCIe Gen4-drive heeft een opgenomen vermogen van maximaal ongeveer 4W, maar de nieuwe generatie Gen5-ssd's stijgen tot meer dan 10W opgenomen vermogen. Vrijwel al dat vermogen wordt uiteindelijk omgezet in warmte, waardoor zeker de snellere drives gekoeld moeten worden. Gebeurt dat niet, dan stijgt de temperatuur van het flashgeheugen en de controller en kunnen die chips beschadigd raken.
Elke ssd heeft interne temperatuursensoren die continu aan de controller rapporteren wat de temperatuur van de componenten is. Als de temperatuur boven een ingestelde waarde stijgt, zal de controller ingrijpen en de overdrachtsnelheid verlagen. Die lagere snelheid laat de chips weer wat afkoelen, waarna de snelheid weer opgevoerd kan worden.
- De ssd wordt zwaar belast, voornamelijk door langdurig grote bestanden te schrijven;
- De temperatuur van de chips stijgt;
- De controller verlaagt de schrijfsnelheid om schade aan de chips te voorkomen;
- De temperatuur daalt;
- De snelheid kan weer omhoog.
Het verlagen van de snelheid als reactie op de opgelopen temperatuur wordt (thermal) throttling genoemd. Een ssd-fabrikant kan doorgaans via de firmware instellen op welke temperatuur de controller moet ingrijpen en hoe sterk de snelheid beperkt moet worden. Door een ssd van een heatsink te voorzien, kan het moment waarop throttling optreedt, worden uitgesteld. In de praktijk kun je dan de ssd langer zwaar belasten voordat de snelheid verlaagd wordt. Sommige fabrikanten leveren een heatsink voorgeïnstalleerd op de ssd: meestal is dat een passieve heatsink die afhankelijk is van airflow in je behuizing.
Enkele fabrikanten hebben zelfs ssd-modellen met actieve koeling, en in een enkel geval is de heatsink ook geschikt voor waterkoeling. Wanneer een ssd geen eigen heatsink heeft, doe je er goed aan de drive onder de heatsink van je moederbord te monteren. Vooral moederborden met een M.2-PCIe Gen5-slot worden zelden zonder een of meerdere ssd-heatsinks geleverd.