Tdp: minder simpel dan het lijkt

AMD heeft - in ieder geval voor zijn desktop- en serverproducten - geen uitgebreide methode om de tdp te bepalen. In plaats daarvan houdt men de simpele regel aan dat het elektrisch maximum tevens het thermisch maximum is. Er valt veel voor deze aanpak te zeggen: het is een veilige, transparante en makkelijke methode. Er kleeft echter ook een nadeel aan: men verliest een stuk marge. Zoals we inmiddels weten is het in de praktijk zo goed als onmogelijk om de processor op zijn echte maximum te laten draaien, zelfs als het echt de bedoeling is. Eigenlijk legt AMD de lat voor de koeling dus te hoog neer, en daar heeft men zichzelf mee: een soepeler tdp zou het makkelijker maken om hoger geklokte modellen uit te brengen, omdat nét iets meer chips binnen de marge zouden vallen. De processors van AMD zijn net als die van Intel voorzien van beveiliging tegen oververhitting en dus ook onkwetsbaar voor een theoretisch power virus of avontuurlijk gezinde programmeurs.

Waarom AMD dan toch voor deze methode kiest is niet helemaal duidelijk, maar misschien heeft het te maken met de kosten die komen kijken bij het individueel testen van iedere chip. Er zijn echter indicaties dat het bedrijf (langzaam) aan het bijtrekken is. Voor de ddr2-generatie van zijn chips heeft AMD de definitie van de term tdp namelijk gelijkgetrokken met die van Intel:


Hoewel men zich vooralsnog aan de oude methode lijkt te houden, laat deze definitie de deur wagenwijd openstaan voor een soortgelijk systeem als dat van Intel, waarbij de processor korte tijd of tijdens het draaien van speciaal ontworpen software over zijn maximum heen kan. Er is reden om te geloven dat AMD voor zijn mobiele processors al gebruikmaakt van de speelruimte de deze definitie openlaat, maar aangezien er geen openbare elektrische specificaties zijn voor recente Turions blijft dat een gok. Herhaalde pogingen om deze documentatie bij AMD los te krijgen zijn helaas op niets uitgelopen.

AMD's nieuwe methode

Met de komst van Barcelona is duidelijk geworden dat AMD ook het nadeel van zijn tdp-methode erkent. Met de introductie van een tweede maatstaaf, de acp, probeert men een meer realistische indicatie van het stroomverbruik te leveren. De acp ligt 15 tot 20 watt lager dan de tdp en wordt gemeten tijdens het draaien van benchmarks als TPC-C, SPECcpu2006, SPECjbb2005 en Stream.

Een interessante vraag die gesteld werd direct nadat AMD zijn acp-maatstaaf aankondigde is in hoeverre deze te vergelijken is met de tdp van Intel. Het antwoord daarop is: niet echt. Het acp is namelijk een geometrisch gemiddelde, wat bijna per definitie lager ligt dan het rekenkundige gemiddelde. De tdp van Intel ligt daarentegen bijna altijd boven het rekenkundig gemiddelde, omdat het alleen naar pieken kijkt en niet naar dalen. Ter illustratie wordt hieronder het verbruik van een fictieve processor getoond in een grafiek. Met gekleurde lijnen wordt aangegeven waar Intel en AMD hun specificaties ongeveer zouden neerleggen als ze deze chip op de markt zouden brengen.


Hoe strakker de rode lijn is, hoe dichter Intels tdp en AMD's acp bij het rekenkundige gemiddelde komen te liggen. Het grote verschil is echter dat Intels tdp van de bovenkant nadert, terwijl acp juist van de onderkant komt. Bij een perfect constant vermogen zouden alledrie de waardes gelijk zijn, maar dat is geen realistisch scenario.