Compaq T1500 Thin Client op de operatietafel

Een tijdje geleden heb je Floris’ verhaal over de Cappucchino Mini-PC kunnen lezen. Het leek ons wel een aardig idee om in de toekomst vaker zo’n soort verhaal voor nieuwsgierige tweakers in elkaar te zetten. Immers, vrijwel iedereen weet hoe een normale PC er van binnen uitziet, maar de ingewanden van gadgets zoals de Mini-PC blijven onbekend.

Ons tweede slachtoffer in de serie is de Compaq T1500 Thin Client. Een Thin Client is een heel simpel computertje dat aangesloten wordt op een netwerk. Veel bedrijven geven een vermogen uit aan zware workstations op elke werkplek terwijl die brute rekenkracht ook centraal gehuisvest kan worden. Een Thin Client leunt voor de rekenkracht en opslagcapaciteit volledig op een centrale server, en is zelf niet veel meer dan een invoerapparaat en een beeldgenerator.

Omdat er de hardware niet krachtig hoeft te zijn kan de Thin Client heel goedkoop in elkaar gezet worden. Verder is het energieverbruik laag, wordt het netwerk nauwelijks belast en is een centrale server veel eenvoudiger te beheren dan tientallen losse systemen. Op de werking van de software komen we later terug, we gaan eerst schroeven!

En wat krijg je nu aan hardware voor je 900 kostbare guldens (want dat is wat een T1500 ongeveer kost)?

Hardware specificaties

• Cyrix media GXm 233 MHz
  
• 32MB FLASH
  
• 72MB DRAM dynamic object caching
  
• VGA DB15 connector, tot 1280x1024 SVGA
  
• Audio output en input 44Khz 16 bit Stereo
  
• PS2 Keyboard en muis
  
• 10/100 Mbit netwerkaansluiting
  
• 1 x Parallelle poort en 2 x seriele poort
  
• 1 x PC-Card bus
  
• 2 x USB

Operating System

• Linux Operating System with Netscape® Internet Browser (interprets java applets)

Server OS Compatibility/Support

• Microsoft Windows 2000 Advanced Server
  
• Microsoft Windows NT Server 4.0 Terminal Server Edition
  
• Citrix WinFrame, Citrix MetaFrame, Terminal Server Edition

Onze brave Compaq terminal staat inmiddels klaar om onder handen te worden genomen. Allereerst worden beide zijkanten losgemaakt. Hier is al duidelijk te merken dat deze dingen normaal niet opengemaakt hoeven te worden want het gaat allemaal nogal moeizaam. Met 4 handen en de hulp van wat schroevendraaiers weten we de boel uiteindelijk toch los te krijgen.

Op de onderstaande foto is te naakte zijkant van de terminal te zien. Op deze metalen plaat is het moederbordje vastgemaakt. Opvallend is het metalen blok onderin. Ongeveer de helft van het gewicht van de T1500 wordt gevormd door een extra gewicht dat zorgt voor extra stabiliteit.



Na het verwijderen van de andere zijkant kunnen we een blik werpen op de daadwerkelijke inhoud:



Het grote zilvergrijze blok helemaal rechts (de bovenzijde van de terminal) is de heatsink. Hierover later meer. Hiervandaan loopt een buisje naar een coldplate op de processor helemaal links. Daarboven zit een klein PCB-tje met de netwerk-electronica. Rechts daarnaast loopt de kabel van de parallelle poort. Op dezelfde plek zit het PC-card slot (in dit geval leeg). Links onderin is een SO-Dimm aangebracht.

De volgende stap in de de-assemblage van het apparaat is het verwijderen van het koelsysteem. De NSC-GXM Geode processor wordt te warm om hem alleen met een heatsink te koelen, voor een fan is eigenlijk geen ruimte en bovendien maakt dat teveel lawaai. Daarom is gekozen voor een soort koelkastsysteem. Op de processor zit een coldplate en daarvandaan loopt een leiding (heatpipe) naar de heatsink bovenin. Het systeem is gevuld met een koelvloeistof (welke weten we niet). Door de temperatuur van de processor verdampt dit, waarna het opstijgt naar de heatsink en daar weer afkoelt. Door de afkoeling condenseert het weer waarna het terugstroomt naar de coldplate.

Na het wegslopen van de koeling kunnen we eindelijk een blik werpen op de aandrijving van de T1500. Omdat integratie het toverwoord is bij thin clients is gekozen voor de NSC GXM Geode processor. Deze rent 233 miljoen kloktikken per seconde en dat is ruim voldoende voor de lichte taken die de client toebedeeld krijgt.



De processor is 100% x86-compatible en biedt naast het processorgedeelte zelf nog plaats aan een 2D graphics controller, een 64-bit SDRAM controller en een PCI bus controller. De overige taken worden aangestuurd door een tweede chip, in dit geval een Cyrix 5530. Deze voorziet in floppy, IDE, ISA en USB-ondersteuning.



De Thin Client is standaard voorzien van 32 Mb Flash-geheugen en 72 Mb SDRam voor "Dynamic Object Caching". Dit laatste wordt gebruikt als werkgeheugen zodat vaak gebruikte data niet steeds van de de server gehaald hoeft te worden. Van deze 72 Mb SDRam is 8 Mb vast aanwezig op het moederbord en 64 Mb in de vorm van een SO-Dimm.

Voor de test hebben we een notebook (Pentium II 366 MHz, 96 Mb geheugen) ingericht met Windows NT 4.0 Terminal Server en Citrix Metaframe 1.8.


De configuratie van de Compaq terminal is makkelijk te doen. Als je de terminal aan het netwerk hangt, heeft DHCP het meeste al gedaan . Verder hoeft in de meegeleverde client software, de ICA (Independent Computing Architecture) client alleen maar het IP adres van de server ingevoerd te worden. Als je met de terminal connect naar de Citrix server krijg je een normaal NT loginscherm en zal voor de gebruiker het gebruik van de terminal hetzelfde zijn als met een gewone desktop. De Citrix server is ook te benaderen via de meegeleverde Netscape browser, maar gezien de beperkingen van de gemiddelde browser, heeft dit niet de voorkeur.


We hebben de server via de terminal een flinke stresstest gegeven door zo veel mogelijk applicaties tegelijk te starten en veel geheugen in gebruik te nemen. Met maar één terminal aangesloten is de power van de laptop dan voldoende om probleemloos te blijven werken. Voor een bedrijfsnetwerk met enkele tientallen terminals moet je echter al snel aan een dikke multiprocessor server met enkele Gigabytes geheugen denken .

In die zware servers ligt meteen het zwakste punt van deze Thin Clients. Krachtige servers zijn duur, en ze heffen een deel van het kostenvoordeel van de terminals weer op. Voor het overige is een thin client een ideale oplossing om zware applicaties op elke werkplek te kunnen gebruiken, zonder dat overal zware werkstations nodig zijn. Verder is het ding enorm klein, absoluut geruisloos en is het energieverbruik laag.

Disclaimers: Ja, het ding doet het nog, de software tests zijn gedaan na het uit elkaar halen Deze review werd mogelijk gemaakt door ABG Computers en Traag.