Cookies op Tweakers

Tweakers is onderdeel van DPG Media en maakt gebruik van cookies, JavaScript en vergelijkbare technologie om je onder andere een optimale gebruikerservaring te bieden. Ook kan Tweakers hierdoor het gedrag van bezoekers vastleggen en analyseren. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Cookies accepteren' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt? Bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door Joris Jansen

Nieuwsredacteur

Verdienmodellen bij games

Dlc, lootboxes, halve games en early access

Lootboxes

Het fenomeen lootboxes

Inmiddels ongetwijfeld een van de meest beruchte ontwikkelingen in gameland: lootboxes. Game-uitgevers stopten in de afgelopen drie jaar maar wat graag de virtuele 'kadootjes' in hun games. Wat zou daar allemaal in zitten? Extra in-game geld, nieuwe uitrusting, wapens, of andere bonussen? Dat is op zichzelf niet eens zo heel opmerkelijk of bijzonder, want waar zou een gemiddelde rpg zijn zonder het vinden van een kistje met interessante buit. Of waar zou het pve-gedeelte van World of Warcraft zijn als guilds die monsterlijk sterke tegenstanders weten te vellen, niet zouden kunnen rekenen op bijzondere, epische of zelfs legendarische items als beloning? Dat is allemaal simpelweg een onderdeel van games en met name bepaalde gamegenres.

Lootbox in Star Wars Battlefront II

De term 'lootboxes' wordt niet zozeer gebruikt voor dit intrinsieke gameaspect van bijvoorbeeld rpg's; het staat vooral voor het inmiddels wijdverspreide fenomeen van het krijgen van virtuele kistjes waarvan de speler niet weet wat erin zit. Deze lootboxes komen soms langs als een beloning voor een in-game handeling, maar soms komen ze ook op een willekeurig moment uit de lucht vallen, of ze moeten worden gekocht met echt geld. Lootboxes die met echte euro's moeten worden gekocht, terwijl het een grote gok blijft of de inhoud wat voorstelt of niet, vormen een fenomeen dat meer en meer onder vuur komt te liggen.

Het Star Wars Battlefront II-echec

Vanuit gamers werd het kookpunt wel zo ongeveer bereikt met de lootboxes in Star Wars Battlefront II. Dat is inmiddels een blauwdruk voor hoe het vooral niet moet. Wilde je bij de vroegtijdige release Luke Skywalker of Darth Vader spelen? Helaas, die zaten goed opgeborgen achter slot en grendel en toegang was alleen mogelijk door 60.000 in-game Credits te verzamelen; dat stond gelijk aan pakweg veertig uur spelen. Maar EA en Dice stonden klaar om spelers te helpen de bocht af te snijden: met echt geld waren Crystals aan te schaffen, waarmee lootboxes konden worden gekocht. Daar zaten bijvoorbeeld flinke Creditboosts in om toch in één klap Darth Vader te kunnen bemachtigen. Maar er zaten ook items en Star Cards in de lootboxes die spelers simpelweg een gameplayvoordeel gaven. Een 'pay2win-model' dus, wat tot een storm aan kritiek leidde. EA koos al snel eieren voor zijn geld door bijvoorbeeld de Heroes sneller te laten vrijspelen. Verder schakelde het bedrijf tijdelijk de mogelijkheid uit om Crystals aan te schaffen en werden betaalde lootboxes geschrapt. Flinke aanpassingen, een duidelijk mea culpa, maar de geest was al uit de fles en die ging er ook niet meer in.

Overheden roeren zich

Niet alleen vanuit spelers kwam er flinke kritiek. Lootboxes waren al veelvuldig aanwezig in grote games in 2016, zoals in Overwatch, Hearthstone en Call of Duty: Infinite Warfare. Het duurde even, maar dit jaar werd het bijna onvermijdelijk dat overheden zich ook begonnen te roeren in de discussie over lootboxes. Dat is ook niet zo vreemd, zeker als je kijkt naar de vele, sterk op kinderen gerichte mobiele games waarin het betalen voor lootboxes of extra content veelal nog dominanter en al veel langer aanwezig is dan in games voor pc's en consoles. Sommige overheden en organisaties zoals Ierland, Nieuw-Zeeland en PEGI vinden dat lootboxes niet onder de definitie van gokken vallen; zij zien het meer als als een e-commerceactiviteit die niet gereguleerd moeten worden door de - veelal strenge - gokwetgeving.

Er zijn echter ook overheden die het tegenovergestelde betogen. Een Democratische senator op Hawaii spreekt bij lootboxes van 'roofdiergedrag' en 'valstrikken' om kinderen te lokken om hen geld te laten uitgeven. Dichterbij huis is met name België stellig: de Kansspelcommissie startte in 2017 al een onderzoek naar lootboxes in games en dreigde in april met miljoenenboetes voor bepaalde games als Overwatch, Counter-Strike: Global Offensive en FIFA 18. Volgens de commissie voldoen de lootboxpraktijken in de games aan de voorwaarden voor een kansspel: het zijn spellen, met een bepaalde inzet, die leidt tot winst of verlies voor de speler en waarbij het toeval een rol speelt.

België en Nederland

Bijvoorbeeld Blizzard en Valve kozen eieren voor hun geld en voerden specifiek voor België en soms ook voor Nederland wijzigingen door, zoals het wegnemen van de mogelijkheid om lootboxes te kopen of te openen. Ook de uitgever 2K Games besloot zijn 2K-basketbalgames aan te passen aan de Belgische en Nederlandse eisen. Het MyTeam-systeem van de NBA 2K-games lijkt op de FIFA Ultimate Team-modus, in de zin dat er met echt geld virtueel in-game geld gekocht kan worden, wat weer gebruikt kan worden om een eigen team van bekende basketballers samen te stellen. Spelers in België kunnen MyTeam-packs voortaan alleen nog met in de game verdiende punten bemachtigen. Voor de Nederlandse markt is die optie er nog wel, maar is er geen toegang meer tot het Auction House, zodat de inhoud niet meer kan worden verhandeld.

Dit geeft goed het verschil aan tussen België en Nederland: zowel de Kansspelcommissie als de Nederlandse Kansspelautoriteit zijn kritisch en hebben direct dan wel indirect afgedwongen dat uitgevers speciaal voor de Belgische en Nederlandse markt hun games aanpassen, maar België gaat in vergelijking met Nederland nog een stapje verder. Het kopen van lootboxes of het uitgeven van echt geld aan virtuele content is volgens de Belgische gokautoriteit al uit den boze; voor Nederland is dat niet per definitie 'fout', maar wel als de verkregen content verhandeld kan worden.

Game-uitgevers hebben natuurlijk geen zin in het vooruitzicht dat hun games door de praktijk van lootboxes als kansspelen worden aangemerkt, waardoor de gokwetgeving direct van toepassing wordt. Dat betekent strenge regels en bijvoorbeeld de noodzaak van het hebben een vergunning of goklicentie. Dus besloten meerdere uitgevers schoorvoetend hun games aan te passen voor Nederland en België. EA blijft echter hardnekkig vasthouden aan de lootboxes, bijvoorbeeld in de vorm van de FIFA Ultimate Team-modus uit de FIFA-voetbalgames. Dat is ook niet zo vreemd, want het bedrijf verdient bakken met geld aan spelers die geld uitgeven om hun ideale voetbalteam samen te stellen. Dit zou echter in een rechtszaak kunnen uitmonden; het OM in België doet al onderzoek naar het aanhoudende gebruik van lootboxen door EA. Of de Nederlandse Kansspelautoriteit of het OM ook nadere stappen gaan nemen moet nog blijken. Duidelijk is in ieder geval dat deze lootbox-soap voorlopig nog lang niet ten einde is.

Wat vind je van dit artikel?

Geef je mening in het Geachte Redactie-forum.

Lees meer


Apple iPad Pro (2021) 11" Wi-Fi, 8GB ram Microsoft Xbox Series X LG CX Google Pixel 5a 5G Sony XH90 / XH92 Samsung Galaxy S21 5G Sony PlayStation 5 Nintendo Switch Lite

Tweakers vormt samen met Hardware Info, AutoTrack, Gaspedaal.nl, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer DPG Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2021 Hosting door True