Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door Mick de Neeve

Dokken voor je downloads

Toekomstverwachtingen

Voor het betalen van digitaal verspreide content lijken er in hoofdzaak twee mogelijkheden te zijn. Filesharing wordt gelegaliseerd waarbij de internetproviders het geld voor de contentproviders innen, of laatstgenoemden verkopen - of verhuren - de bestanden zelf, en zetten ze middels DRM-technologie op slot. Een derde weg is dat (illegaal) filesharen als het ware wordt gedoogd en doodgezwegen, omdat de massa zijn muziekjes en filmpjes via geautoriseerde diensten betrekt en de omzetcijfers in de entertainmentindustrie een dusdanige groei laten zien dat de platen- en filmbonzen zich niet langer geprikkeld voelen om hun copyrightwaakhonden op p2p-makers en -gebruikers af te sturen.

Play louder, at eleven (Spinal Tap) P2p-heffing via de internetprovider - In Groot-Brittanië startte vorig jaar de 'music service provider' PlayLouder een breedbanddienst met de mogelijheid vrij te downloaden. Het bedrijf maakt dit mogelijk door deals met grote en kleine platenmaatschappijen, uit wier catalogi er naar hartelust mag worden geshared. De provider biedt de bestanden centraal ter download aan, voorzien van een speciaal kenmerk ('vingerafdruk') en houdt vervolgens het netwerkverkeer in de gaten om het downloadtarief van de gevangen abonnenementsgelden onder de rechthebbenden van de muziek te verdelen. Het nadeel van de PlayLouder-aanpak, waarin 'de spontaniteit en het gemeenschapsgevoel' van filesharing behouden zou blijven, is dat het geheel zich in een afgesloten speeltuin met andere PlayLouder-abonnees afspeelt. Bij het zoeken naar iets obscuurs of speciaals is de verleiding om toch buiten de perken te treden dan wellicht groot. Er zijn overigens ook ontwikkelingen aan de gang om de genoemde 'fingerprinting'-technologie louter aan te wenden om auteursrechtelijk beschermde bestanden van p2p-netwerken te weren.

In Frankrijk sneuvelde onlangs een wetsvoorstel om particulier p2p-gebruik (down- en uploaden) expliciet in de wet te legaliseren. Het zou er wettelijk mee zijn toegestaan om bestanden te filesharen mits er (maandelijks via de internetprovider) een vergoeding zou worden betaald. Dat zou in zekere zin het equivalent zijn van de oude radio- en televisielicentie, met als verschil dat we zelf voor diskjockey spelen (maar dan zonder geneuzel ertussendoor). Ook de Britse club van 'indie'-platenlabels AIM pleit voor een dergelijk model - waarin de interproviders als 'tussenhandelaren' een vergoeding zijn verschuldigd die ze bij hun abonnees innen.

euromuntstapel Ook in Nederland zijn stemmen opgegaan voor een dergelijk model, maar omdat het kabinet de Europese auteursrechtrichtlijn al heeft geratificeerd, kan een dergelijk model niet worden ingevoerd zonder de goedkeuring van de rechthebbenden van muziekwerken. Dat betekent dat het lastig zou zijn om het model bij wet in te voeren - daartoe moet eerst de auteursrechtrichtlijn op de helling. In de huidige situatie lijkt het erop dat alleen diensten zoals het Britse PlayLouder mogelijk zijn, ofwel dat internetproviders collectieve overeenkomsten met de muziekindustrie af zouden sluiten voor het legaliseren van particuliere filesharing. De schijnbare opstartproblemen van PlayLouder lijken te illustreren dat het geen eenvoudige taak is de goedkeuring van alle betrokkenen te krijgen, of in ieder geval voldoende betrokkenen om een interessante muziekcatalogus vrij te kunnen geven voor p2p.

De Nederlandse advocaat Christiaan Alberdingk Thijm, de advocaat van Kazaa in de fameuze overwinning voor de Hoge Raad (en thans raadsman van UPC in de strijd met Brein), is een pleitbezorger van het legaliseren van p2p tegen een vaste vergoeding. Alberdingk Thijm zegt dat dat in de vorm van een heffing op bandbreedte zou kunnen. Volgens de advocaat is de huidige situatie onwenselijk. Inmiddels worden er zoals aangegeven weliswaar afspraken gemaakt met p2p-diensten, maar daar zijn nog geen noemenswaardige betaalde p2p-diensten uit voortgekomen - daarbij leidt dat vooralsnog niet tot een daling in de interesse voor de clandestiene filesharingvarianten. Over het algemeen lijkt de muziekindustrie nog te geloven dat de strijd te winnen is via DRM en het aanpakken van ongeautoriseerd p2p-gebruik. Het is echter onmogelijk voor de muziekindustrie om het uitwisselen van bestanden door talloze gebruikers van p2p-netwerken uit te bannen, zo stelt Alberdingk Thijm. Omdat in andere situaties waarin de handhaving van auteursrecht voor problemen zorgt, heffingen zijn ingevoerd (zoals op blanco cd's en in een grijs verleden op cassettebandjes), ligt het volgens de advocaat voor de hand om dat in deze situatie ook te doen.

Home taping & DRM kill music

Op een symposium in het najaar van 2004 over de toekomst van het auteursrecht, georganiseerd door Xs4All en Bits of Freedom en gesponsord door het Ministerie van Economische zaken, lichtte Alberdingk Thijm zijn opvatting toe door te stellen dat de wetgeving op het gebied van heffingen illustreert hoe de wetgever de gebruiker van content buiten schot houdt. Als de gebruiker de auteurswet overtreedt is dat van een andere orde dan wanneer dit door een exploitant met commerciële motieven gebeurt, en de wetgeving dient dit te weerspiegelen. Dit gebeurde ook toen bleek dat consumenten in staat bleken een album op te nemen op een cassettebandje, of een film van de tv op video op te nemen. Daarop werd in de wet de bevoegdheid voor consumenten gecreëerd zonder ze aansprakelijk te stellen voor auteursrechtinbreuk. Voor die bevoegdheid een zogeheten thuiskopie te maken moest de consument dan wel betalen via een heffing op cassette- en videobanden. Deze keuze van de wetgever om de consument buiten aansprakelijkheid voor auteursrechtinbreuk te houden heeft ook te maken met het feit dat auteursrecht altijd van doen heeft gehad met commerciële partijen die met werken in de openheid traden, niet met handelingen van consumenten binnen de muren van hun huis. Daarnaast is het onpraktisch om een dergelijke wettelijke aansprakelijkheid voor consumenten te handhaven. Dat blijkt uit de pogingen van de entertainmentindustrie om filesharers aan te pakken - een veelgehoorde uitspraak is dat dat neerkomt op dweilen met de kraan open. Het zou veel praktischer zijn om het filesharen uit de illegaliteit te halen en er met vergelijkbare regels op te reageren als bij de inbreuken uit het analoge tijdperk. Het lijkt er vooralsnog op dat de entertainmentindustrie er niet over piekert om zijn steun te verlenen aan dergelijke pragmatiek - dat gebeurt wellicht pas indien de toepassing van DRM-technologie een verloren race wordt geacht.

iPod carkit Alle content achter slot en grendel - Het succes van Apples iPod met de bijgaande iTunes-winkel maakt duidelijk dat DRM de meeste mensen aan hun derrière kan roesten. Zolang muziek voor een schappelijke prijs gekocht kan worden waarbij het hippe spelertje voldoet om het af te spelen wordt er niet noemenswaardig geklaagd. De doorsnee burger gaat zich immers pas aan kopieerbeveiligingen storen als die hem merkbaar in zijn vrijheden gaat beperken, bijvoorbeeld als er een cd'tje in de auto-cd-speler wordt geschoven die vervolgens dienst weigert. De glimmende schijfjes hoeven echter niet meer mee de weg op genomen te worden nu het muziekspelertje zelf mee de wagen in kan. Als iedereens persoonlijke muziekcollectie op Apples kleinood staat, de natte droom van Steve Jobs en de nachtmerrie van Steve Ballmer, lijkt er geen enkele noodzaak om content naar andere apparaten te pompen.

In de Verenigde Staten lag in 2001 een wetsvoorstel op de planken dat moest regelen dat alle technologie waarmee digitale content gelezen kan worden, verplicht van DRM voorzien moest worden. Een afgezwakte versie sneuvelde uiteindelijk het jaar daarop. Dat dergelijke ideeën nog steeds leven bij de Amerikaanse wetgevers blijkt uit een recent voorstel om alle streaming media verplicht van DRM te voorzien. Die wetten zijn echter niet nodig zolang de entertainmentindustrie in een DRM-lock-in zit, en zowel de hard- als de softwareindustrie zover krijgt om het te ondersteunen - wat thans zo ongeveer het geval is. Samen met een verbod op het kraken van DRM, waarin wordt voorzien in zowel in de Amerikaanse DMCA-wetgeving als de Europese copyrightrichtlijn (en niet te vergeten de Franse grondwet) is het effect nagenoeg hetzelfde.

P2p-'gedoogbeleid' - De entertainmentindustrie voert welhaast traditioneel het illegale contentaanbod via filesharingprogramma's als hoofdoorzaak op van jarenlange omzetdalingen in de verkoop van muziek en films. Dat vormt vervolgens de aanleiding om p2p-softwaremakers, serverbeheerders en individuele filesharers achter de broek aan te zitten danwel de schrik aan te jagen met schikkingsvoorstellen, vorderingen en dreigbrieven. Dit jaar lijken de verkoopcijfers er echter op te wijzen dat argument minder sterk begint te worden: op de Nederlandse markt neemt de omzet op de entertainmentmarkt toe terwijl betaalde downloads singles overstijgen, zowel in aantallen als opbrengst. Dit gebeurt overigens tegen de achtergrond van dalende prijzen voor entertainmentproducten, waarmee een veel door consumenten gebezigd argument om gratis te downloaden tevens aan kracht inboet. Of er als gevolg ook minder illegale filesharing plaatsheeft, zal moeten blijken - ondenkbaar is het zeker niet.

geldboompje Indien deze trend doorzet, is het goed voor te stellen dat het hele p2p-gebeuren een veel minder prominente plek krijgt in de boardrooms van muziek- en filmmaatschappijen. Parallel daaraan mag dan verwacht worden dat politici in veel mindere mate lastig worden gevallen door de lobbyisten van de entertainmentindustrie - wat zich weer kan vertalen in een situatie waarin filesharing wellicht verboden is - net als wietteelt en -verkoop dat formeel beschouwd is - maar de wetgevers en -handhavers zich er simpelweg niet of nauwelijks mee bezig houden. Er wordt immers genoeg groei gerealiseerd, en de aandeelhouders klagen niet.


Apple iPhone 11 Nintendo Switch Lite LG OLED C9 Google Pixel 4 FIFA 20 Samsung Galaxy S10 Sony PlayStation 5 Games

'14 '15 '16 '17 2018

Tweakers vormt samen met Hardware Info, AutoTrack, Gaspedaal.nl, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer DPG Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2019 Hosting door True