Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Uitlatingen Nederlandse staat over illegaal downloaden waren niet onrechtmatig

Uitlatingen die Nederlandse bewindslieden hebben gedaan over downloaden uit illegale bron waren niet onrechtmatig. Dat concludeert het gerechtshof Den Haag in een uitspraak in hoger beroep. Alle vorderingen van belangenbehartiger Sekam zijn afgewezen.

In september 2018 oordeelde de rechtbank in Den Haag dat de Nederlandse staat aansprakelijk is voor uitlatingen die bewindslieden hebben gedaan over downloaden uit illegale bron. De zaak was aangespannen door stichting Sekam, die de belangen van Nederlandse filmproducenten behartigt.

De staat ging in hoger beroep en daarin heeft het gerechtshof Den Haag het vonnis van twee jaar geleden vernietigd. Volgens de nieuwe beoordeling waren de uitlatingen over downloaden uit illegale bron niet onrechtmatig en was er geen causaal verband met eventuele schade voor de filmproducenten. De uitspraak is gepubliceerd door IE-Forum.

De zaak draait om uitspraken die zijn gedaan in 2011 en 2012 door Fred Teeven, destijds staatssecretaris van justitie. De uitspraken werden gedaan voordat het downloadverbod in Nederland van kracht werd. Destijds was de opvatting van de Nederlandse staat dat downloaden uit illegale bron was toegestaan, maar dat was in strijd met Europees recht.

Uitlatingen staatssecretaris Teeven over illegaal downloaden

Het gaat onder andere om een persbericht van Rijksoverheid.nl van 11 april 2011, waarin stond: "Daarom wordt downloaden van auteursrechtelijk beschermd werk uit evident illegale bron onrechtmatig, maar niet strafbaar. Downloaden is al geruime tijd onrechtmatig voor games en andere software, maar dat gaat nu ook gelden voor bijvoorbeeld films en muziek. Met deze civielrechtelijke maatregel neemt Nederland in Europa geen uitzonderingspositie meer in."

Diezelfde dag gaf staatssecretaris Teeven een interview met de NOS, waarin hem gevraagd werd wat het doel was van de maatregelen. Hij zei toen: "Nou, wat we willen bereiken is dat legaal gebruik van content, van films en muziek, de norm wordt en dat illegaal gebruik achterhaald is in de toekomst."

Twee jaar geleden oordeelde de rechter dat de uitspraken over downloaden uit illegale bron in strijd waren met het Europees recht. Uit het persbericht en het interview was volgens de rechter op te maken dat downloaden uit illegale bron ten tijde van publicatie legaal was.

Niet onrechtmatig en geen nadeel voor rechthebbenden

In het hoger beroep oordeelt het gerechtshof dat er niet expliciet gezegd is dat downloaden uit illegale bron was toegestaan. In de gebruikte bewoordingen ligt dat wel besloten, maar in het nieuwsbericht van de overheid is dat 'zo indirect dat dit alleen voor ingewijden kenbaar is'. Daarom kan niet worden aangenomen dat het onrechtmatig is.

Bovendien oordeelt het gerechtshof dat de impliciete mededeling van de staatssecretaris over downloaden uit illegale bron op dat moment niet onrechtmatig was, omdat het destijds de opvatting van de Nederlandse regering was. Ook kan volgens de uitspraak niet worden gezegd dat de staatssecretaris het standpunt over downloaden uit illegale bron heeft gepropageerd of ondersteund. In de geciteerde berichten is juist aangegeven dat downloaden uit evident illegale bron als onrechtmatig zal worden gesteld.

Volgens de uitspraak in hoger beroep heeft de Nederlandse regering de 'onjuiste opvatting' dat downloaden uit illegale bron toelaatbaar was, sinds 2002 of 2003 uitgedragen. De uitlatingen die in 2010 zijn gedaan door Teeven hebben waarschijnlijk geen mensen aangezet of over een drempel geholpen om te gaan downloaden. Daardoor was er geen nadeel voor rechthebbenden als Sekam te verwachten.

Nederlandse filmindustrie versus de staat en downloaders

Nederlandse filmproducenten en belangenbehartigers hebben in de afgelopen jaren verschillende zaken gevoerd tegen de staat, om daarmee te proberen die verantwoordelijk te houden voor het downloaden uit illegale bron in de periode voor de invoering van het downloadverbod in 2014.

De Nederlandse filmsector stelde in 2016 dat er 1,2 miljard euro aan schade is geleden. Sekam begon de procedure over de uitspraken van bewindslieden als 'opstap voor individuele of collectieve schadevergoedingsacties'. Nu het vonnis is vernietigd, zal de organisatie naar andere wegen moeten zoeken om dat te doen.

Los van de zaak tussen Sekam en de Nederlandse staat, loopt er ook al jaren een gerechtelijke procedure van Dutch Filmworks. Die partij wil downloaders opsporen en 150 euro laten betalen via een schikkingsvoorstel. De filmmaatschappij heeft al ip-adressen van downloaders opgespoord, maar de providers hoeven zowel van de rechter als van het gerechtshof de klantgegevens niet af te geven aan Dutch Filmworks. Die zaak ligt nu bij de Hoge Raad. Het is niet bekend wanneer er een uitspraak volgt.

Door Julian Huijbregts

Nieuwsredacteur

16-09-2020 • 10:57

159 Linkedin

Reacties (159)

Wijzig sortering
Het staat je vrij die opinie te hebben.

Maar "de meeste juristen lijken het er over eens"? Welnee. Als het gedoogbeleid van softdrugs over de laatste decennia iets aantoont, dan is het wel dat een wettelijk verbod geenszins de overheid verplicht tot actie. Dat is vaste jurisprudentie.

Het "weigeren" van een aangifte is vreemd, al helemaal indien dat 3 keer gebeurt. De gebruikelijke reden om een aangifte te weigeren is een onherstelbare vormfout. Er wordt wel eens per ongeluk een aangifte geweigerd, maar als dat 3 keer gebeurt dan moet je naar de gemeenschappelijke factor gaan kijken.
Nu heb ik niet alle feiten op een rij, maar zover ik heb begrepen zijn heel veel films van Nederlandse bodem gemaakt met subsidie. Als de claim die ze maken op enig bewaarheid zou zijn berust dan zou ik die subsidie direct stop zetten.
Dus als ik bits en bytes uit de winkel mee neem zonder te betalen voor de rechten die er feitelijk op rusten, "steel ik niet", ben benieuwd welke rechter je daar mee gaat overtuigen? (Dat in een fysieke winkel daar daadwerkelijk een tastbaar product voor aanwezig is, veranderd niks.)

Ik kan een foto van google trekken maar daar heerst ondanks alles auteurs- en portretrecht op, of je het nou leuk vind of niet. Waarom denk je dat er op twitter zo vaak berichten staan: "Mag ik deze foto gebruiken voor bij een artikel in het AD?" (om maar in die DPG groep te blijven)
Als maker van de foto heb je dan het volste recht om te zeggen: "Nee, niet zonder voor mijn auteursrechten te betalen, ik vraag bedrag X voor het gebruik van de foto enkel en alleen voor het doel Y. Voor onbeperkt gebruik (afkoop van alle rechten) vraag ik bedrag Z."

Als zij dan toch overgaan tot gebruik van je foto..... Heb je een goede case.

Dat het niet meer in een fysieke winkel ligt, wil niet zeggen dat de rechten er over weg zijn.

[Reactie gewijzigd door EwickeD op 16 september 2020 16:21]

En je kan dit geen jatten noemen. Er wordt geen product gestolen.
Betekenis 'product'
pro·duct (het; o; meervoud: producten)
1 iets wat is voortgebracht door landbouw, industrie, kunst enz.; = voortbrengsel; een financieel product product van een bank of verzekeraar, bv. een lening, een beleggingsmogelijkheid
2 de totale waarde van wat er geproduceerd wordt in een land; = opbrengst: het bruto binnenlands product de waarde van de totale productie van goederen en diensten in een land
3 uitkomst van een vermenigvuldiging


Dus ook iets dat wordt gekopieerd van een bron vormt een product.... de definitie van 'product' bestaat uit tenminste één van de volgende punten al dan niet combinaties ervan en deze wijze wordt juridisch gezien ook gehanteerd;

- Artikel
- Er wordt een geldbedrag voor gevraagd
- Een creatie
- Een deel van een vermenigvuldiging (kopie)
- Economische terminologie
- Een handelsartikel
- Een handelsvoorwerp
- Iets dat gemaakt. geproduceerd of gereproduceerd is
- Iets tastbaars of virtueels betreft.

Een foto, film of muziekwerk is dan niet tastbaar maar is nog altijd gecreëerd, geproduceerd/gereproduceerd wordt.
Het is ook geen diefstal als je spiekt op examens.
Dat heet fraude en is conform de wet nog steeds strafbaar. Spieken is echter niet vergelijkbaar in dit geval, je vergelijking zou pas opgaan als jij de examenresultaten jat, deze kopieert en terug brengt. Dan is ondanks dat jij het origineel geretourneerd hebt, nog steeds sprake van diefstal.

Een bankrekening is vandaag de dag virtueel, er komt nagenoeg geen enkele bankafschrift, acceptgiro of overschrijvingskaart aan te pas. Wat jij dus zegt is, als iemand links of rechtsom je bank- & spaarrekening plundert, is het geen diefstal. WANT het geld is ten tijden dat het op een rekening staat voor jou tenslotte niet tastbaar. En dus niet "fysiek" gejat.

Godzijdank denkt de wetgever en een rechter daar heel anders over en interpreteren ze het ook heel anders dan de gemiddelde consument die vaak alles goed hoopt te praten.

[Reactie gewijzigd door DarkForce op 17 september 2020 14:36]

Ik blijf het ook raar vinden hoe de film-industrie verwacht met terugwerkende kracht meer te gaan verkopen, net zoals ze denken dat ze van dode schrijvers meer boeken kunnen gaan publiceren als de copyright nog eens verlengd wordt.
Ik snap je twijfels over Teeven niet. De uitspraken van Teeven waren zonder enige twijfel uitspraken die voro rekening van de Nederlandse Staat kwamen. Er is geen twijfel over mogelijk. In principe is het wel mogelijk om uitsrpaken op persoonlijke titel te doen, maar dat is de uitzondering, en dat moet uit de context helder zijn. Dat zou bijvoorbeeld kunnen gaan over uitspraken die gedaan worden in de context van het schrijven van een nieuw VVD verkiezingsprogramma, wat natuurlijk niet voor rekening van de Nederlandse Staat komt. Maar dit interview was met Teeven als bewindspersoon, en wél voor rekening van de Staat.
Ik zou het iets anders stellen, want zo lijk je te suggereren dat de rechter de staat gelijkgegeven heeft in dat downloaden mocht. Ik zou het zeggen als:
  • De staat suggereerde rond 2011 dat downloaden wel mocht
  • Sekam vond dat deze uitspraak illegaal was o.a. omdat het downloaden in de hand zou werken
  • De rechter heeft in hoger beroep beoordeeld dat de uitspraak niet illegaal was

[Reactie gewijzigd door GertMenkel op 16 september 2020 12:50]

Wat nu als blijkt dat mensen die het gratis kratje bier stelen er niet één, maar drié kopen?
The study discovered that downloaders of unlicensed music spent an average of £5.52 on legal digital music, compared to the £1.27 spent by other music fans.
Bron: nme.com
Nee, volgens mij stelt @jaenster de manier van schade berekenen ter discussie. Het voorbeeld illustreert dat, maar heeft slechts een indirecte link met het artikel (zo lees ik het althans).
Oh, maar op de manier van scahde berekenen valt nog wel wat meer af te dingen.. immers: illegale downloads kunnen ook verkoop van het legale produkt opleveren..
Vergelijkingen gaan nooit goed en om je beredenering even wat te corrigeren:
Net zo min, is niet elke download geen gemiste verkoop.
Want van de winkel kan je net zo goed stellen dat sommige van de tweede kratjes bier weldegelijk ook als tweede kratje verkocht zouden worden.

[Reactie gewijzigd door EwickeD op 16 september 2020 16:25]

Dat geld gaat niet naar Brein, maar naar Stichting de Thuiskopie. Het hele idee blijft natuurlijk raar "we kunnen niet controleren wie er een thuiskopie maakt, dus betaalt iedereen er maar voor". En dat is nog even los van het feit dat je de content gewoon al gekocht hebt.

[Reactie gewijzigd door eric.1 op 16 september 2020 13:18]

Goed punt... Ik denk dat ik dus maar alvast voor de zekerheid copyrighted matriaal op al mijn SD kaarten zet...
Ja maar de jurisprudentie in de VS heeft geen enkele invloed op de situatie in Nederland.
Dat is te kort door de bocht. In het Nederlands recht mag de rechter ook jurisprudentie uit andere landen gebruiken. Dat is wel "bij gebrek aan beter", en alleen wanneer er relevantie is. Je ziet dus vooral dat jurisprudentie uit andere EU landen gebruikt wordt, in zaken waarin Europese richtlijnen spelen. Maar een feitelijke constatering in Amerikaanse rechtspraak kan dus ook hier relevant zijn. De wet mag verschillen, maar de DVD kopieerbeveiliging zelf is wereldwijd hetzelfde.
Het spijt mij zeer, maar het omzeilen van een beveiliging op muziek/film/tv is verboden. Software beveiliging mag omzeild worden onder bepaalde voorwaarden, maar in elk geval is het omzeilen of breken van de beveiliging op muziek/film/tv verboden.

Zo mag u geen smartcard duplicaat maken om op een 2e tv meer programma's te kunnen zien. Of bijvoorbeeld de beveiliging op een Blu-ray disk omzeilen om een digitale kopie te maken. Voor DVD is dit een discussiepunt geweest, omdat er wel beveiliging op zit maar deze al zwak was bij de eerste disks. Hierdoor zijn er mensen vrij van gesproken van de breuk actie omdat de beveiliging niet als beveiliging gezien hoeft te worden.

Voor software specifiek is het te zien als huisvredebreuk; in uw eigen huis inbreken mag, in die van uw buurman (zonder zijn toestemming) niet. Computervredebreuk
Kul. Wat je niet mag doorbreken is "een beschermingsprocédé zoals encryptie, vervorming of andere transformatie van het werk of een kopieerbeveiliging die de beoogde bescherming bereikt."(Art 29a lid1).

Jour voorbeeld van de "shift toets inhouden" is geen encryptie, geen vervorming of vergelijkbare transformatie. Evenmin is het een kopieerbeveiliging die de beoogde bescherming bereikt.

Je haalt Computervredebreuk aan, met de claim dat daarmee softwrae beschermd is. Dat is evenzeet incorrect. Letterlijk zijn daarmee "geautomatiseerde werken" beschermd. Om T.net te citeren, dat zijn "apparaten op een netwerk zijn aangesloten, waaronder computers, smartphones en routers.". Expliciet hardware dus, en niet software.
"een beschermingsprocédé zoals encryptie, vervorming of andere transformatie van het werk of een kopieerbeveiliging die de beoogde bescherming bereikt."(Art 29a lid1).
Ten eerste, dit is exact wat ik daar ook zeg. Daarom is de beveiliging van een DVD dus ook niet voldoende geacht in eerdere zaken. Echter is de beveiliging van een Blu-ray wel van het standaard dat het de beoogde bescherming bereikt. Dat er ondertussen mensen zijn die manieren hebben gevonden dit te kraken doet hier niks aan af.
Ditzelfde gaat voor de shift toets, cd's die uitkwamen voor deze 'hack' zijn dus beschermd.

Daarnaast:
Wat draait er op deze hardware? Software, we hebben het niet over een sleutel slot. Dus inbraak in software. Ja het klopt dat dit niet alle software dekt, hier zijn weer andere regels voor. Dat maakt het echter niet minder waar.
Uiteraard draait er software op de hardware. Het geheel is beschermd door de wet Computervredebreuk. Maar wie is er beschermd? Dat is de eigenaar van de hardware. De auteur van de software is wel eigenaar van het auteursrecht op de software, maar dat betekent nog niet dat die auteur de wet Computervredebreuk kan inroepen.

Dat is een essentieel deel van de bescherming. Zou dat ontbreken, dan zou Microsoft (als eigenaar van de auteursrechten op Windows) geen Computervredebreuk kunnen plegen jegens de eigenaren van computers waarop Windows geïnstalleerd staat.
Je hebt gelijk helemaal de CD's vergeten :D
Wel grappig is dat juist op CD's geen thuiskopieheffing meer betaald
Dat is dan ook niet waar de thuiskopieheffing voor bedoeld is. Je mag nog steeds CD's kopieren van je buurman, als de bron maar legaal is.
Maar het is ingevoerd onder het mom "want dat is het enige wat mensen met beschrijfbare cds doen". Ik laat even in het midden of dat een compleet idiote redenatie is (als 90% van de BMW-bezitters te hard rijden dan komt er toch ook geen heffing op 100% van de BMW-verkopen zodat we geen snelheidscontroles meer hoeven te houden?). Maar goed, indertijd was de onderliggende bewering in elk geval waar (er zullen vast een paar Linux ISOtjes gebrand zijn, maar eerlijk is eerlijk: dat was een heel klein gedeelte). Tegenwoordig ben ik er absoluut niet meer van overtuigd dat "het overgrote deel" van de externe opslag wordt gebruikt voor het maken van thuiskopieën. Dus als die onderbouwing niet meer klopt, dan is het wel degelijk hoog tijd om de thuiskopieregeling opnieuw te overwegen, zelfs als het niet als een tijdelijke maatregel bedoeld was.

[Reactie gewijzigd door robvanwijk op 17 september 2020 21:27]

Die heffing is een vergoeding voor de thuiskopie, niet om een illegale kopie te compenseren.
Ik weet niet binnen welke categorie downloaden valt. Maar het komt vanzelf goed ;) : https://nl.m.wikipedia.org/wiki/Verjaring
"aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad: 5 jaar vanaf kennis van de schade en/of verzwaring daarvan".

Die "verzwaring" is waarschijnlijk relevant voor torrenters die blijven delen; dan is de 5 jaar vanaf de laatste verspreiding, niet de eerste.
Het is inderdaad "2x negatief is positief". Het relevante wetsartikel gaat over de aansprakelijkheid voor een onrechtmatige daad. De uitspraak is niet onrechtmatig, dus de overheid is niet aansprakelijk.

Juiridische uitspraken zijn in correct Nederlands. Het dialect-gebruik van een dubbele ontkenning als versterking "Dat heb ik nooit niet gedaan!" zul je daarin ook niet terugzien.
Ik kan me niet herinneren ooit een Nederlandse film te hebben gedownload. En zolang een Jumbo reclame beter betaalt dan een film over Michiel de Ruyter dan denk ik dat we het toch echt over wisselgeld hebben.
Ik stel me de vraag wat er nefaster is voor de audiovisuele/game/software industrie. Een downloader (kleine gebruikers vaak uit arme landen of jongeren die het geld niet hebben om de vaak hoge verkoopprijs te betalen) die via P2P iets binnenhaalt, of machtige spelers zoals Apple die als verkoper via hun store een hap van 30 procent nemen uit de verkoopprijs, en zo ook een flink deel van de inkomsten van de makers inpikken. Terwijl Apple daar eigenlijk niet veel voor doet, en al zeker niet mee bijdragen in de totstandkoming van het audiovisueel werk. Die makers protesteren steeds luider, en ik geef hen gelijk.

Om de zaken in hun perspectief te plaatsen: als een verkoper een hap van 30 procent wil hebben, moet ie een winstmarge van 42,8% kunnen nemen op de inkoopprijs. Dat is erg royaal. Bijna geen enkele verkoper kan dat nog. Niet alleen in de audiovisuele sector, maar zowat in alle sectoren. En al helemaal niet als je verkoper bent van de producten van Apple. Ik weet niet exact hoeveel winst een verkoper maakt op een iphone, imac of macbook. Maar het komt niet eens in de buurt van die 42,8 procent die Apple zichzelf toekent. Ik denk dat niet eens aan 10% komen! Een marge van 42,8% komt neer op een flinke rooftocht doorheen de industrie.
Ik snap je berekeningen niet. De winstmarge van een verkoper is niet (verkoopprijs-inkoopprijs). De correct winstmarge is (verkoopprijs - inkoopprijs - Cost of Sales).

Neem de Albert Heijn als voorbeeld. Hun winstmarge is niet het verschil tussen inkoopprijs bij Unilever, Coca-Cola, Heineken etc en de winkelprijs. Het AH personeel wil een salaris, de panden moeten betaald worden, de PIN-transacties zijn niet gratis, de reclames moeten betaald worden. Dat gaat allemaal van de bruto marge af.

Ook Apple maakt verkoopkosten. De gangbare richtlijn voor consumentenhardware is dat je marge (retail - inkoop China) zo'n 75% van je retail prijs moet zijn. Dat is dus 300% van je inkoopprijs. Dan is 42.8% een héél erg lage marge. Hardware heeft natuurlijk hogere logistieke kosten, dus de vergelijking is iets minder scheef dan het zo direct lijkt.
Wat meer zorgelijk is is dat stukje over "een lijst van IP adressen" en dat zij alleen maar wachten om die boetes op te sturen..
Die partij wil downloaders opsporen en 150 euro laten betalen via een schikkingsvoorstel.
Dit hangt al een tijdje in de lucht..

Ik vraag me echter af of het vastgestelde bedrag nu nog stand blijft houden. Immers Disney biedt hun nieuwste bioscoopfilm Mulan voor 30 euro op hun streaming dienst. Dat zou je kunnen zien als een waardebepaling voor een, naar verwachting toen het bedrag werd vastgesteld, goed bekeken bioscoopfilm die dan thuis bekeken wordt door meerdere kijkers tegelijk (immers net als wanneer een film illegaal wordt binnengehaald, mag er vanuit gegaan worden dat in ieder geval meerdere mensen in je huishouden er naar kijken (mits huishouden >1)).

Die 30 euro van Disney is dan natuurlijk enkel de film, er komt nog een abbo op Disney+ bij van 6,99 euro per maand. Dus je kunt stellen dat bij Disney een bioscoopfilm + streaming infra 37,99 euro per huishouden kost inclusief marge die de aanbieder (Disney in deze dus) er op maakt.

Hoe staat dit in verhouding met de 150 euro die Dutch Filmworks probeert binnen te halen per film?
Die 150,- was natuurlijk om het voorstel er doorheen te krijgen. Binnen een mum van tijd zou het 1000 euro zijn. (net als in Duitsland)
uiteraard, maar zeker gezien deze actie van Disney is dat bedrag natuurlijk nog minder makkelijk te verdedigen.
Ze kunnen natuurlijk ook een schikkingsvoorstel van 20 miljoen sturen. Het blijft een voorstel.

Ik zie alleen niet welke downloader zou gaan schikken op 1000 euro, als je bij een rechtzaak kunt aanvoeren dat eerdere piraten voor 150 euro hebben geschikt. De rechter doet er misschien 3% inflatie bovenop, maar voor die 4,50 euro extra gaat Dutch Filmworks geen rechtzaak voeren. En als jij bij de rechter laat zien dat jij dezelfde 150 euro hebt aangeboden, dan wordt Dutch Filmworks ook nog eens veroordeeld voor de kosten van de rechtzaak.


Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn


Apple iPhone SE (2020) Microsoft Xbox Series X LG CX Google Pixel 4a CES 2020 Samsung Galaxy S20 4G Sony PlayStation 5 Nintendo Switch Lite

'14 '15 '16 '17 2018

Tweakers vormt samen met Hardware Info, AutoTrack, Gaspedaal.nl, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer DPG Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2020 Hosting door True