Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Rosetta is gecontroleerd neergestort op komeet 67P

Door , 58 reacties, submitter: olivierh

De Europese ruimtevaartorganisatie ESA heeft ruimtevaartuig Rosetta vandaag om 13:19 uur Midden-Europese tijd gecontroleerd laten neerstorten op komeet 67P/Tsjoerjoemov-Gerasimenko. Daarmee is een eind gekomen aan de 12 jaar durende reis van Rosetta.

De satelliet is heel licht gebouwd en kan geen grote krachten weerstaan en zal daarom door de impact verpletterd zijn. Er is geen manier om Rosetta of de lander Philae, waar de missie om begon, ooit terug te krijgen: de beide sondes zullen voor altijd op de komeet blijven.

ESA heeft Rosetta op de kleinere kant van de komeet laten landen waar zich veel grote diepe 'putten' of 'pits' bevinden van meer dan 100 meter in diameter en tussen de 50 en 60 meter diepte. Dit is de plek waar veel van de stofwolken ontstaan die de komeet uitstoot. Maar de landing zelf is niet alleen ter vernietiging, ze is ook uniek: het scenario van een apparaat dat vanaf zo'n 20 kilometer afstand richting de komeet afdaalt, is voor wetenschappers van groot belang. Tijdens de daling zal Rosetta foto's blijven maken en metingen doen met verschillende instrumenten. Hieruit hopen de astronomen informatie te halen die extra inzichten biedt over de vroegste tijden uit 'ons' zonnestelsel.

Vlak voor het echte einde, hoopte de ruimtevaartorganisatie dat Rosetta op een gunstige plek landt. De landingsplaats was uitgekozen vlakbij een grote pit van 130 meter doorsnede die het team Deir el-Medina genoemd heeft, naar een structuur met vergelijkbaar uiterlijk in een oude Egyptische stad met die naam, schrijft de organisatie. Vooral de wanden van zo'n pit zijn waarschijnlijk erg interessant omdat daar veel geologische informatie uit af te lezen is. ESA zal proberen tot op het laatste moment foto's in hoge resolutie naar de aarde te blijven sturen, inclusief foto's van de wanden van de pit vlak voordat Rosetta neerstort. Of Rosetta op de gewenste plek terecht is gekomen, moet nog blijken. Het doel was gezet binnen een elliptisch gebied van 700 bij 500 meter.

De hele operatie bleef tot op het laatste moment spannend omdat de omstandigheden tijdens het dichter bij de komeet komen steeds extremer worden, iets wat het navigeren er niet makkelijker op maakt. Als er iets mis was gegaan, dan was er geen tijd om bij te sturen omdat het lang duurt voordat het signaal van Rosetta de aarde bereikt en weer terug is.

Zelfs als het ruimtevaartuig nog aanstond als het op het oppervlak van de komeet terechtkwam, zal het zichzelf automatisch uitschakelen omdat ESA zich aan internationale afspraken moet houden en de zender niet als interplanetaire stoorzender mag gaan fungeren.

Laatste commando's om Rosetta uit te schakelen

Wat eraan voorafging

Vanaf het moment van de verlate lancering tot het definitieve einde van de fysieke missie waarbij zo'n 6 miljard kilometer afgelegd werd, is er heel wat gebeurd. In de afgelopen twaalf jaar om komeet 67P/C-G te bereiken, is er zoveel data vergaard dat er nog voldoende is om te onderzoeken. Door problemen met de Ariane-raket die het geheel de ruimte in moest schieten, moest het reisdoel van Rosetta gewijzigd worden van 46P/Wirtanen, een kleinere komeet, naar 67P/C-G.

Om bij de komeet te komen, moest Rosetta eerst in een baan om de aarde gebracht worden en daarna, door enkele keren een swingby langs de aarde en Mars te maken, steeds verder in een grote ellips om de zon gekatapulteerd worden door de zwaartekracht. Na de tocht langs aarde, Mars, aarde en nog een keer aarde, kwam de sonde nog twee keer in de buurt van asteroïden: Šteins in 2008 en Lutetia in 2010, om daarna pas in 2014 weer iets te doen, namelijk het maken van manoeuvrecorrecties om goed in een baan rond 67P te komen. Op 12 november datzelfde jaar zou komeetlander Philae landen op het oppervlak van de komeet. Helaas ging dat niet helemaal goed door een falend ankersysteem en stuiterde de sonde de schaduw in, waardoor de tijd dat het apparaat informatie kon verzamelen beduidend verkort werd.

Ontdekkingen

Met data van massaspectrometer Rosina van Rosetta werd datzelfde jaar wel duidelijk dat het vermoeden dat het water op aarde van kometen komt, waarschijnlijk niet klopt omdat de verhouding zwaar water ten opzichte van gewoon water meer dan drie keer zo groot is als op aarde.

Ook is er opvallend genoeg geen magnetisch veld gemeten van de komeet wat betekent dat de kern van de komeet niet gemagnetiseerd is. Omdat Rosetta langere tijd rond de komeet verbleef, was het een uitgelezen mogelijkheid om te onderzoeken of er wel iets van een magnetisch veld rond kometen bestaat. Met een korte 'fly by' is het niet goed mogelijk om zoiets te onderzoeken.

Instrumentarium

Al die metingen kunnen niet zonder meetapparatuur. Rosetta had verschillende instrumenten aan boord, waaronder verschillende camera's, spectrometers en verschillende sensors. Al die apparatuur bij elkaar moest zorgen voor een grote hoeveelheid beelden in hoge resolutie met informatie over vorm, dichtheid, temperatuur, interactie met zonnewind en de chemische samenstelling van de komeet. Ook werden de gassen en stof die in de zogenaamde coma, de wolk gas rond een komeet of 'atmosfeer', zitten, geanalyseerd.

Het hele apparaat van 2,8x2,1x2 meter en twee zonnepanelen met een totale oppervlakte van 64m2 die beide 14 meter lang zijn, droeg in eerste instantie de lander Philae met zich mee van 1x1x1 meter. Philae had tien instrumenten aan boord en Rosetta 11, elk met zijn eigen functie.

Uiteindelijk verloor ESA het signaal met Rosetta om 13:19 uur. Een tweet met de woorden 'Operations complete at 720mn km from Earth' maakte het nieuws wereldkundig dat de ruimtesonde op 720 miljoen kilometer afstand aan zijn einde is gekomen.

ESA: Loss of signal

Door Krijn Soeteman

Freelancer

30-09-2016 • 13:38

58 Linkedin Google+

Submitter: olivierh

Reacties (58)

Wijzig sortering
Hou er wel even rekening mee dat hij is gelanceerd in 2004 en dat hij op een afstand van 718,000,000km van ons vandaan is!
Die camera was anders prima. Of had jij in 2004 (toen hij gelanceerd werd) een betere camera beschikbaar die in de ruimte functioneert?

Anyway, prima missie geweest. Erg mooie resultaten uitgekomen. RIP Rosetta/Philae, hebben toch mooie resultaten bereikt :)
Je hebt de essentie weer te pakken.

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.


Apple iPhone X Google Pixel 2 XL LG W7 Samsung Galaxy S9 Google Pixel 2 Far Cry 5 Microsoft Xbox One X Apple iPhone 8

© 1998 - 2017 de Persgroep Online Services B.V. Tweakers vormt samen met o.a. Autotrack en Hardware.Info de Persgroep Online Services B.V. Hosting door True

*