Cookies op Tweakers

Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Microsofts Windows 3.0 en Solitaire vieren dertigste verjaardag

Het is vrijdag dertig jaar geleden dat Microsoft Windows 3.0 vrijgaf, de succesvolle grafisch gebruikersinterface voor MS-DOS. Die introductie betekende ook de komst van Solitaire, een kaartspel dat nog altijd door miljoenen mensen wordt gespeeld.

Drie maanden na de verschijning van Windows 3.0, op 22 mei 1990, had Microsoft een miljoen kopieën verkocht en na een jaar waren dat er vier miljoen. Windows 3.0 was daarmee veel succesvoller dan de voorgaande twee Windows-versies. Volgens Microsoft kwam dat vooral vanwege twee dingen.

De eerste is dat de eerdere Windows-versies niet geschikt waren voor multitasking. Windows zelf snoepte een deel van het toch al weinige geheugen van pc's op, zodat er weinig overbleef voor andere programma's. Windows noch MS-DOS ondersteunde de 'protected mode' van Intel-processors, die maakte dat 16MB in plaats van 1MB vrijkwam. Dat veranderde toen een Microsoft-medewerker een 'DOS-extender' ontwikkelde die maakte dat MS-DOS-applicaties in de betreffende modus konden draaien. Die aanpassing aan geheugenbeheer vond zijn weg naar Windows 3.0.

De andere reden voor het succes van de MS-DOS-gui was Windows 3.0 een grafische interface met veel consistenter kleurgebruik en betere vormgeving wat betreft icoontjes en fonts had. Dat kwam door het speciale User Interface Architecture-team dat was opgezet nadat grafisch ontwerper Virginia Thornton in 1987 tegen Bill Gates had geklaagd over Microsofts gui.

Wat misschien ook een rol speelde was de aanwezigheid van Solitaire, het beroemde kaartspel, ook bekend als Patience. Dat werd onderdeel van Windows 3.0 en latere versies van het OS. Dit spel was in 1989 ontwikkeld door een stagiair bij Microsoft, Wes Cherry, en de kaarten zijn ontworpen door Susan Karen, die van 1983 tot en met 1986 bij Apple had gewerkt aan interface-elementen van de Macintosh. In een later interview maakte Cherry bekend dat er aanvankelijk ondersteuning voor een sneltoets was, een boss-key, en als de speler daar op klikte verscheen er snel wat willekeurige C-code op het scherm. Microsoft verwijderde deze echter. Volgens Microsoft is Solitaire ontwikkeld om mensen te leren hoe ze om moeten gaan met de muis.

Microsoft Casual Games heeft Solitaire inmiddels uitgebracht als Microsoft Solitaire Collection die is uitgebracht voor Windows, iOS, Android en voor browsers. Het bedrijf heeft 22 mei uitgeroepen tot Solitaire Day en wil op deze dag een record vestigen wat betreft aantal gespeelde potjes.

Door Olaf van Miltenburg

Nieuwscoördinator

22-05-2020 • 13:21

29 Linkedin

Reacties (29)

Wijzig sortering
Voor wie het gevoel (weer eens terug, in mijn geval) wil ervaren:

https://www.pcjs.org/software/pcx86/sys/windows/3.00/
Gefeliciteerd Microsoft!
Wat hebben we hier toch veel aan te danken, en eigenlijk zitten er nog best veel elementen in die 30 jaar later nog steeds terug te zien zijn in Windows 10.

Was Windows destijds ook niet iets van 10 mb groot? Ik had geloof ik 6 of 7 diskettes nodig om Windows te installeren. Of was dat pas bij 3.11?

[Reactie gewijzigd door yorroy op 22 mei 2020 14:10]

Was Windows destijds ook niet iets van 10 mb groot? Ik had geloof ik 6 of 7 diskettes nodig om Windows te installeren
Minder dan dat. Hoeveel diskettes Windows 3.0 telde weet ik niet, maar zowel Windows 3.1 als 3.11 werden beiden geleverd op 5 (Windows 3.1) of 6 (Windows 3.11 en Windows for Workgroups 3.11) diskettes (van 1.44 MB per stuk).

Op dit plaatje zie je de hele installatie-set, in dit geval van Windows 3.11 (de normale versie, dus niet de Windows for Workgroups-versie).

(heb ze hier nog liggen, vandaar, hoewel ik niet denk dat ze nog leesbaar zijn)

Windows 3.2 telde wel 10 disks, maar die versie was dan ook alleen bedoeld voor de Chinese markt. Deze versie fixede een aantal bugs in Windows 3.1 (niet 3.11) mbt de input voor Chinese tekens, en bevatte geen andere fixes of nieuwe functionaliteit. Dat zag er dus uit zoals op dit plaatje.

Ter vergelijking: Windows NT 3.x telde tot 22 diskettes (plaatje). Windows 95 kwam op 15 diskettes uit (iig voor de originele .950 build, de latere OSR2.x-builds hadden er nog meer), hier een plaatje van een Windows 95-diskset: https://i.redd.it/0fx9cmqy5pp01.jpg

[Reactie gewijzigd door wildhagen op 22 mei 2020 14:31]

95 had ook een 22-diskette variant - dat zou best wel eens OSR 2.x geweest kunnen zijn.

Later heb ik die op zo'n iomega gevaarte gezet.
Ik heb nog een beta gehad van Windows 4.0 op 15 diskettes. Dat was nog een tijd dat het leuk was om een poging te doen om aan dat soort dingen te komen en er mee te spelen.
Hoeveel diskettes Windows 3.0 telde weet ik niet
5 (7 voor de 720kB diskettes )
Ik wou al zeggen dat ik er meer heb, maar dat is inderdaad for Workgroups. Je had ze overigens niet alle 8 nodig, dat is afhankelijk van wat je aanvinkt. Een basisinstallatie had data van 5 of 6 diskettes nodig.
Voor zover ik mij herinner deed echte multitasking in de Windows-wereld pas later zijn intrede met de komst van de 80386-processor, draaiend op Windows NT 3.1 of Windows 95. Op Windows 3.0 was sprake van task-switching, dus de niet-actieve vensters hadden in principe ook geen processortijd. Bill Gates had verhinderd dat multitasking door Microsoft werd geïmplementeerd in Windows 3.0 omdat dat volgens hem onbegonnen werk was op de toen gangbare 80286 die door Gates "brain dead" werd genoemd.
Volgens mij klopt dat niet helemaal. Je kunt in Windows 3 best meerdere applicaties tegelijkertijd laten werken, bijvoorbeeld de klok en Paintbrush.
Deze versie van Windows heeft echter geen preemptive multitasking maar cooperative multitasking. Dat betekent dat elke applicatie er zelf voor zorg moet dragen dat een andere applicatie processortijd krijgt. Een groot nadeel van die aanpak is dat een slecht geschreven applicatie je hele besturingssysteem kan laten vastlopen.
Voor de toenmalige applicaties was dat een prima oplossing.
Solitaire, blijft een leuk tijdverdrijf.
Speel het nog regelmatig.
En aan het einde van het potje, dat dan je kaarten over het scherm gingen stuiteren. Geniaal! :D
Was ook altijd een soort benchmark van je nieuwe computer. Elke upgrade van je systeem zorgde ervoor dat ze sneller stuiterden.
Gefeliciteerd Windows3.0 :P
Recentelijk heb ik voor de fun Windows 3.11 in een virtuele omgeving geinstalleerd, gewoon omdat het kan :Y) Was voor mij wel weer een tijd geleden, maar de meeste dingen herkende ik nog wel.
Alleen jammer dat het Microsoft Solitaire nu een grote reclame machine is geworden. Even een potje doen is niet leuk meer zo.
Welk issue ervaar jij nu dan als jij thuis een potje speelt door deze tijdelijke actie?
Goh, Windows 3.0. Wat een voorruitgang was dat ten opzicht van DOS. Eindelijk was je het 'gepriegel' kwijt om alles in de eerst 640KB te krijgen en met Windows kon je die extra MB's ( niet te betalen toen ) ook gebruiken. Ach, wat zijn de tijden veranderd. Toen keek je je ogen uit naar een 1 MB machine, 2 MB was geweldig en 4MB .... ja 4MB was heaven. Wat je daar allemaal wel niet mee kon doen. En snel, man-o-man, hoe meer geheugen hoe sneller. Die 4MB was flitsend snel.
Ergens op zolder heb ik nog zo'n full size insteekkaart van 1 MB ( met de addon erboven op ) liggen. Een kaart met hele rijen chips.

[Reactie gewijzigd door PsiTweaker op 22 mei 2020 16:12]

Dat was niet helemaal nieuw in Windows 3.0.

Ook versie Windows 2.1x/286 (uit mei 1988) kon al HMA (High Memory Area) en UMA (Upper Memory Area) gebruiken, tot een maximum van 1 MB. Het stuk geheugen boven de 640 kB dus.

Je moest daarvoor wel de HIMEM.SYS driver in het geheugen laden. Of een andere memory manager als QEMM (Quarterdeck Expanded Memory Manager) bijvoorbeeld.

Old-timers, zoalas ondergetkende, zullen zich in hun CONFIG,SYS ongetwijfeld de regel DEVICEHIGH=HIMEM.SYS (of DEVICEHIGH=QEMM386.SYS in het geval van QEMM) nog wel kunnen herinneren denk ik zo ;)

[Reactie gewijzigd door wildhagen op 22 mei 2020 16:17]

En het grappige is dat je toentertijd dit soort dingen wist te configureren in je config.sys en autoexec.bat je het gevoel had 'diep' in je systeem bezig te zijn, soort van tweaken (als 12-jarige). En ook je omgeving vond je de expert. Toen ik later met Linux in aanraking kwam en internet in opkomst werd mij duidelijk dat ik eigenlijk amper wat wist. Soms geeft dat ook wel weer een beetje een deuk in je zelfvertrouwen omdat iedereen op internet wel een guru lijkt te zijn.

Ik herinner me ook nog DOS/4GW waardoor je in DOS ook boven je 640 kilobyte geheugen kon gebruiken, zo te lezen tot 64 megabyte. Dit werd meestal meegeleverd bij de software/spellen die je wilde draaien.

[Reactie gewijzigd door Tjeerd op 22 mei 2020 17:15]

Vanaf MS-DOS 5 kun je DEVICEHIGH en DOS=HIGH,UMB gebruiken. In de voorgaande versies van MS-DOS niet. Hoe kon je voorgaande DOS versies in UMB krijgen?
...Old-timers, zoalas ondergetkende...
Lang geleden, begonnen met PDP's met TTY's. Daarna met domme terminals, die m.b.v. linedrivers gekoppeld waren aan kasten vol met Codex 6000 muxen. Vandaar ging het via een IXP switch naar een andere locatie, waar een zaal vol stond met Digital VAX'en ( ter grote van een kleine auto's ).

Daarna lang genoeg met DOS gespeeld, om blij te zijn met de eerste PC's en Mac's. In die tijd ook van Novell naar Windows overgestapt.

[Reactie gewijzigd door PsiTweaker op 22 mei 2020 16:58]

QEMM was 3d party he? EMM386, vanaf dos 4.0, maar pas echt goed inzetbaar en met meer opties in 5.0

Windows was toen ook echt iets wat ik alleen gebruikte voor texteditors(word 6.0 was zo veel overzichtelijker dan wordperfect, met zijn "onder water"), en voor te rommelen met audiobestanden, wav bestanden knippen en plakken onder dos applicaties was nogal crap.
Tip voor iedereen die dergelijke spellen leuk vind.

Hieronder een gratis download met meer dan 1000 spellen "LEGALE DOWNLOAD"

There are games that use the 52 card International Pattern deck, games for the 78 card Tarock deck, eight and ten suit Ganjifa games, Hanafuda games, Matrix games, Mahjongg games, and games for an original hexadecimal-based deck.

Er is een download voor Windows en Linux ik heb het op beide systemen geïnstalleerd en getest alleen heeft de Windows versie muziek.

https://pysolfc.sourceforge.io/

Geen virussen en mallware.

Veel plezier.

[Reactie gewijzigd door LEX63 op 22 mei 2020 13:40]

Vandaag is ook het 40 jarig jubileum van PacMan! :)
Windows 3.0/3.1 ziet er veel beter uit als Dos. Ook makkelijker in gebruik. :P
Maar als je wilde gamen gebruikte je 4dos met memory manager en een adlib of soundblaster kaart... Plug amd play bestond niet en je moest zelf de gebruikte IRQ's kiezen..
is nu toch wel makkelijker/beter...


Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn


Apple iPhone SE (2020) Microsoft Xbox Series X LG CX Google Pixel 4a CES 2020 Samsung Galaxy S20 4G Sony PlayStation 5 Nintendo Switch Lite

'14 '15 '16 '17 2018

Tweakers vormt samen met Hardware Info, AutoTrack, Gaspedaal.nl, Nationale Vacaturebank, Intermediair en Independer DPG Online Services B.V.
Alle rechten voorbehouden © 1998 - 2020 Hosting door True