Intel Core 2 Extreme QX6700 review

Op 18 april 2005 had Intel een primeur met de eerste dualcore x86-processor. Vandaag, iets meer dan anderhalf jaar later, wordt de volgende stap gezet: in de vorm van de Core 2 Extreme QX6700 (codenaam Kentsfield) stelt het bedrijf de eerste x86-processor met vier kernen voor. De nieuwe 'Extreme' heeft zoals de naam al doet vermoeden indrukwekkende specificaties: een kloksnelheid van 2,66GHz, 2x 4MB aan L2-cache en - minder positief - een 130W TDP. Tweakers.net ontving van Intel een testexemplaar, en in dit artikel werpen we een eerste blik op deze nieuwe aanvulling van het assortiment.

Kentsfields architectuur

Kentsfield is - als we Intel mogen geloven - volledig compatible met het huidige aanbod van Core 2 Duo-moederborden. In sommige gevallen is een BIOS-update nodig om hem correct te kunnen herkennen, maar hij gebruikt hetzelfde socket (LGA775) en dezelfde 1066MHz bus. Hoewel hij duidelijk meer stroom nodig heeft dan de dualcores, valt hij nog binnen de maximale specificaties - er moet immers toch 130W geleverd kunnen worden om de oude Pentium D te kunnen ondersteunen. Intern is Kentsfield opgebouwd uit twee Core 2 Duo E6700 'Conroe'-chips. Deze manier van werken is onderwerp van heftige discussies geweest: met name AMD herinnert het publiek er maar al te graag aan dat het samenvoegen van twee losse chips geen 'echte' quadcore oplevert. Het is zeker waar dat er nadelen zijn aan het ontwerp: zo kan het ene paar cores alleen met het andere paar communiceren via de bus, wat de beschikbare geheugenbandbreedte beperkt. Bovendien is er geen sprake van een gedeeld cache, waardoor data dubbel opgeslagen kan worden en de effectiviteit van de totale 8MB afneemt. Om deze redenen zullen diverse benchmarks beter draaien op een quadcore die uit één chip bestaat dan op een MPM (multi-processor module) met twee dualcores.

Er zijn echter niet alleen maar nadelen: om Kentsfields te maken hoeft men alleen maar een klein percentage dualcores van de lopende band af te plukken en op een andere manier te verpakken. Dit kan veel sneller gerealiseerd worden dan het opzetten van een aparte productielijn die quadcores bakt. Ook de yields zijn een stuk beter: met een groter vierkant is het ronde oppervlak van een wafer minder goed te vullen en gaat een groter percentage van de schijf verloren door defecten. Een half kapotte chip kan natuurlijk alsnog verkocht worden als dualcore, maar de term yield kent in de praktijk meer gradiaties dan alleen 'perfect' en 'afval'. Het is ook de statistiek die dicteert hoe het productaanbod er uit kan zien: als Intel bijvoorbeeld een 2,66GHz-chip aan wil bieden moet het ervoor zorgen dat het daar genoeg van kan leveren. Als tien procent van de quadcores de gewenste snelheid haalt binnen het gewenste TDP, moet men er tien keer zoveel produceren als er gevraagd worden. Door ook lager geklokte versies te verkopen kan alles uiteindelijk wel weer op zijn pootjes terechtkomen, maar het is veel minder risicovol om hoog te mikken als er uit de vijver van miljoenen Meroms, Conroes en Woodcrests gevist kan worden.

Volgens Intels interne berekeningen levert de aanpak met twee dualcores 20% hogere yields op tegen 10% lagere kosten. Het bedrijf heeft becijferd dat een quadcoreprocessors met één chip $79,85 zou kosten om te maken, terwijl het op de manier van Kentsfield $71,10 kost. De klant merkt hier overigens bar weinig van: voor de Core 2 Extreme QX6700 vraagt men nog steeds vrolijk duizend dollar. Waar de klant wél voordeel van heeft, is dat de quadcores binnenkort al beschikbaar zijn, in plaats van een half jaar later zoals bij de concurrentie. Intel verwacht al een miljoen stuks geleverd te hebben in desktops en servers voor AMD zijn eerste verstuurt.