Apple iPhone 4: op het scherp van de snede

Apple heeft grootse plannen met zijn 'kleine besturingssysteem' iOS: wat een paar jaar geleden begon als babyversie van Mac OS X voor de iPhone, is inmiddels uitgegroeid tot een volwaardig mobiel besturingssysteem dat gebruikt wordt voor iPhone, iPod touch en iPad.

Als we de geruchten mogen geloven, blijft het daar niet bij: Apple zou het besturingssysteem ook willen gebruiken voor een vernieuwde versie van Apple TV. Het is nog onduidelijk of er nog meer producten gebaseerd op dit OS komen. Het is in elk geval geen wonder dat Apple de naam 'iPhone' niet langer aan het OS wilde verbinden, en vandaar dat de fabrikant het vanaf versie 4 'iOS' noemt.

Wijzigingen in iOS 4

Ten opzichte van iPhone OS 3 bevat iOS 4 de nodige wijzigingen, al zijn het voornamelijk kleine toevoegingen aan het besturingssysteem. Mettertijd zal Apple ongetwijfeld een grote update van het systeem uitbrengen, maar ditmaal volstaat het met het toevoegen van nieuwe functionaliteit.

Multitasking

De belangrijkste nieuwe feature is Apples implementatie van multitasking. Het wisselen tussen applicaties kan met een dock onderin het scherm. Het multitaskingmenu wordt geopend als de gebruiker twee keer op de homebutton klikt. Vervolgens verschijnt er een menu aan de onderkant van het scherm, waarmee een gebruiker gemakkelijk tussen openstaande en recent geopende applicaties kan wisselen.

Er zijn diverse applicaties die de multitasking-api in iPhone OS 4 kunnen gebruiken, zoals mediaspelers, voip, locatiesoftware en push- en lokale notificaties. Taken kunnen op de achtergrond worden afgemaakt - zodat bijvoorbeeld het uploaden van foto's gewoon doorgaat als de gebruiker wat anders gaat doen.

Daarnaast is er 'fast app switching'. Met dit systeem wordt de state van een applicatie opgeslagen als deze wordt afgesloten, zodat deze later kan doorgaan waar ze is gebleven. Wat niet kan, is een applicatie zonder meer op de achtergrond laten doorwerken; de software moet multitasking actief ondersteunen. Zo wil Apple voorkomen dat applicaties op de achtergrond stroom blijven vreten.

En het moet gezegd worden: voor veel gebruikers is dit simpelweg genoeg. Applicaties starten sneller op en een van de belangrijkste kritiekpunten op de vorige iPhones is hiermee verholpen. Ook iPhone-bezitters kunnen nu tegelijk bellen en navigeren, of tegelijk muziek streamen en een berichtje tikken.

Dat dit het spreekwoordelijke ei van Columbus is, blijkt uit de steun van Microsoft voor deze implementatie. Dat bedrijf verklaarde tegenover Tweakers.net nog voor de aankondiging van iOS 4 dat dezelfde vorm van multitasking in Windows Phone 7 wordt ingebouwd.

Het kan echter verwarrend zijn dat niet alle applicaties multitasking ondersteunen: ontwikkelaars moeten het inbouwen met behulp van Apples api's. Zo zullen er radio-applicaties zijn die wel doordraaien als ze afgesloten worden, terwijl andere weer stilvallen. Dat is anders dan bij Android, Symbian of Windows Mobile 6, waar alle applicaties standaard multitasking ondersteunen, omdat het in het OS is ingebakken.

Daar komt bij dat Apples implementatie van multitasking nog steeds beperkingen inhoudt. Een gebruiker kan in iOS 4 nog steeds niet even iets anders doen terwijl een video wordt gebufferd of een zware internetpagina wordt geladen.

Het grootste probleem is echter dat applicaties zich - in tegenstelling tot bij iPhone OS 3 - niet meer automatisch afsluiten. Een upload afmaken is uiteraard geen probleem, maar ook de navigatiesoftware wordt niet automatisch afgesloten. Wie dat niet doorheeft, kan alsnog opvallend snel met een lege accu komen te zitten.

De tijd zal moeten leren of Apples kijk op multitasking breed gedragen wordt, of dat het een nichefunctie blijft waar ontwikkelaars geen tijd aan willen besteden. Het systeem werkt in elk geval soepel en heeft de potentie om een veelgebruikte functie te worden.

Springboard

Grote cosmetische wijzigingen zitten op het Springboard, het hoofdmenu van iOS. Zo is er de mogelijkheid toegevoegd om applicaties in mappen in te delen. Dat lijkt handig voor mensen die veel applicaties hebben, maar voor sommigen zal het ook een stap achteruit zijn: veel iPhone-gebruikers vonden het juist een verademing dat applicaties in iPhone OS gevonden konden worden zonder submenu's te hoeven gebruiken. Het is de vraag hoeveel mensen daarom deze feature daadwerkelijk gaan gebruiken.

Dat neemt niet weg dat het handig kan zijn om applicaties in mappen in te delen. De automatische naamgeving is daarbij een handige toevoeging. Het helpt bovendien om het aantal homescreens kleiner te maken en ook dat is beslist nuttig.

Verder kan het wallpaper van het homescreen worden veranderd, zoals dat met versie 3.2 ook al bij de iPad kon. Grappig is dat je een screenshot als achtergrond kan instellen. Daarmee zullen ongetwijfeld weer de nodige grappen worden uitgehaald.

iAd

De belangrijkste toevoeging aan iOS 4 is interessanter voor ontwikkelaars dan voor consumenten. Het besturingssysteem is uitgebreid met iAd, waarmee ontwikkelaars geavanceerde advertenties in applicaties kunnen inbouwen. Deze functie moet de App Store, die Apple tot nu toe ongeveer 420 miljoen dollar opleverde, definitief in een kip met gouden eieren veranderen.

De advertentiedienst zit diep ingebakken in iPhone OS, maar wie geen applicaties downloadt, zal er niets van merken. Het iAd-systeem houdt rekening met je gebruik - wat gebruikers zowel prettig als eng kunnen vinden. De iAd-advertenties verschijnen alleen in applicaties van derden die het systeem ondersteunen, zodat gebruikers de dienst nu nog niet te vaak tegen zullen komen.

Mail

Handig is dat mails van diverse accounts voortaan in een universele inbox binnenkomen. Bovendien kunnen e-mails, net als bij Gmail, als gesprekken worden weergeven. Dat gebeurde overigens al vanaf de eerste iPhone met sms-gesprekken.

De universele inbox is een handige toevoeging voor wie veel mailboxen op zijn iPhone gebruikt. In vorige versies moest er nog een hoop geklikt worden om van de ene naar de andere inbox te gaan. Andere smartphones boden deze functionaliteit al eerder, zoals de Palm Pre met WebOS.

Het vreemde is wel dat in de interface niet direct duidelijk wordt gemaakt uit welke mailbox een bericht afkomstig is. In de praktijk zal dit niet vaak problemen opleveren, maar het was wel zo makkelijk geweest als deze informatie wel gewoon werd geboden.

FaceTime

Een spraakmakende nieuwe functie is FaceTime: door tijdens een telefoongesprek op de FaceTime-knop te drukken, kan een videogesprek worden gestart. Het systeem werkt als een trein, maar heeft een paar grote drempels: beide gebruikers moeten een iPhone 4 hebben en beide gebruikers moeten gedurende het gesprek een wifi-verbinding met het internet hebben. Dat zijn voorwaarden waaraan in veel gevallen niet wordt voldaan - eigenlijk kun je alleen op afspraak videobellen.

Apple heeft de techniek achter FaceTime opengesteld en hoopt dat software-ontwikkelaars ook ondersteuning voor FaceTime op andere platformen zullen inbouwen.

De frontcamera-api die Apple vrijgaf, kent echter al meer toepassingen: inmiddels ondersteunt ook chatapplicatie Fring videobellen met de iPhone 4. Omdat die ondersteuning ook al in de Android- en Symbian-versies van Fring zit, kan deze methode van videobellen door veel meer mensen worden gebruikt. Bovendien werkt Fring ook over 3g-verbindingen.