Ook Grand Theft Auto kan floppen

Vijftig miljoen dollar. Dit fikse bedrag betaalde Microsoft aan Take-Two Interactive om GTA IV tegelijk met de PS3-release op de Xbox 360 uit te mogen brengen en voor de exclusieve rechten op de downloadable content voor GTA IV.  

Het was groot nieuws, dat met veel spektakel werd gebracht. Wie herinnert zich niet de beelden van voormalig Xbox 360-'head honcho' Peter Moore met een GTA-tatoeage op zijn arm tijdens de E3-persconferentie van 2006? Maar drie jaar later, nu de dlc voor GTA IV eindelijk beschikbaar is, is het de vraag of al die ophef wel zo terecht is geweest.

Laat over een ding geen twijfel bestaan; GTA IV is een gillend succes geworden. Er zijn al dertien miljoen exemplaren van de consoleversies van de game over de toonbank gegaan. Maar over het aantal betaalde downloads van GTA IV voor de Xbox 360 blijft het opvallend stil. Terwijl we bijna wekelijks worden geïnformeerd over het gigantische aantal spelers dat de mappacks van Call of Duty downloadt, of over de fenomenale hoeveelheid songs die voor Guitar Hero en Rock Band wordt binnengehengeld, houden Take-Two en Microsoft de kaken stijf op elkaar. En dat is op zijn minst opvallend. Microsoft is nooit te beroerd om succesverhalen van de daken te schreeuwen, maar nu hult het bedrijf zich in stilzwijgen.

Er is maar één logische verklaring te bedenken: het aantal downloads van The Lost & Damned is tegengevallen. Analisten ramen het aantal rond de één miljoen, maar van harde cijfers ontbreekt ieder spoor. Waarom dan toch zo’n relatief laag aantal? Van de Xbox 360-versie van GTA IV  werden ruim zeven miljoen stuks verkocht en de PS3-versie was goed voor ongeveer zes miljoen exemplaren. Je zou toch verwachten dat minimaal een derde, zo niet de helft van de groep Xbox 360-gamers die het origineel heeft gespeeld, ook de dlc van GTA IV wil hebben. Zaten gamers niet te wachten op een avontuur met bikers in leren broeken? Zijn de mensen klaar met Grand Theft Auto? Of houden gamers in deze crisistijd de hand op de knip en geven ze liever hun geld uit aan een andere, volledig nieuwe game?

Hoe dan ook, het geschatte getal van een miljoen downloads lijkt wel mooi, maar voor een titel uit deze franchise is het eigenlijk te weinig. Het gaat te ver om GTA IV: The Lost & Damned een flop te noemen, maar er moet worden gevreesd voor de populariteit van de tweede exclusieve downloadable episode, die nog dit jaar of begin volgend jaar het licht moet zien.

Absoluut wel geflopt is Grand Theft Auto: Chinatown Wars. Rockstar’s DS-titel werd overladen met hoge cijfers, maar die werden niet gevolgd door bijpassende verkoopresultaten. In de eerste maand na de release verkocht het spel met moeite rond de honderdduizend exemplaren. Inmiddels is dat aantal wat uitgedijd, maar veel Amerikaanse retailers hebben de game nu al afgeprijsd. En dat is voor een Rockstar-game ongekend.

Voor een GTA-game op een platform met ruim 102 miljoen gebruikers zijn dergelijke aantallen schrikbarend laag. Natuurlijk zijn er onder die 102 miljoen DS-spelers heel veel moeders die Sudoku spelen en nog meer meisjes die zich vermaken met Nintendogs. Maar toch: slechts 0,1 procent van alle DS-bezitters die in de eerste maand van release een dergelijke triple A-titel aanschaft? Dat is ver beneden verwachting.

Nu is de doelgroep voor DS-gaming in de afgelopen tijd explosief gegroeid en daarbij vooral verbreed. Verkeerde game voor het platform dus? Niet helemaal, want er is ook sprake van tienduizenden, zo niet honderdduizenden, illegaal gedownloade versies van Chinatown Wars. Het downloaden van DS-games is, helaas voor de industrie, absurd gemakkelijk. En de doelgroep die GTA voor de DS zou aanschaffen is in potentie juist de groep die het spel zonder gewetensbezwaren downloadt. Er hoeft maar één boefje op het schoolplein of in de kantine te melden dat hij het spel op zijn R4-kaartje heeft staan, en de rest van de kudde volgt.

Is de GTA-franchise nu in gevaar? Dat zal wel meevallen, maar een nieuw GTA-deel voor een handheld van Nintendo zit er de komende jaren niet in. En die tweede episode voor GTA IV voor de Xbox 360 dan? Die komt er gewoon, alleen zullen in Redmond de commerciële verwachtingen daarvoor inmiddels wel behoorlijk zijn bijgesteld.