Tweakers maakt gebruik van cookies, onder andere om de website te analyseren, het gebruiksgemak te vergroten en advertenties te tonen. Door gebruik te maken van deze website, of door op 'Ga verder' te klikken, geef je toestemming voor het gebruik van cookies. Je kunt ook een cookievrije versie van de website bezoeken met minder functionaliteit. Wil je meer informatie over cookies en hoe ze worden gebruikt, bekijk dan ons cookiebeleid.

Meer informatie

Door , , reacties: 49, views: 42.075 •

De lancering van het privaat gefinancierde onbemande ruimteschip van SpaceX naar het International Space Station is op het allerlaatste moment afgeblazen. Computers constateerden dat de druk in een van de raketmotoren iets te hoog was opgelopen.

Het aftellen naar de lancering was al afgerond en de motoren waren al tot ontsteking gebracht, maar op het allerlaatste moment voorkwam een computer dat de Falcon 9-raket van SpaceX het luchtruim koos. De computer detecteerde dat de druk in een van de motoren iets te hoog was, waarna de lancering toch nog werd afgebroken. Vanaf dinsdag kan een nieuwe poging ondernomen worden, maar een definitieve nieuwe datum is nog niet vastgesteld.

De lancering van de Falcon 9 met de Dragon-capsule, met aan boord proviand en apparatuur voor de astronauten in het ISS, is al enkele keren uitgesteld. Het uitblijven van de bevoorrading is niet van grote invloed op de experimenten aan boord van het ruimtestation of het welzijn van de astronauten, waaronder de Nederlander André Kuipers. Oorspronkelijk zou de raket van het bedrijf SpaceX maandag arriveren. Het zou dan het eerste ruimtetransport betreffen die niet door een overheid gefinancierd is. Naast de transportversie van Dragon, genaamd DragonLab, is er een bemande variant die de naam DragonRider draagt.

De Amerikaanse overheid heeft zijn eigen SpaceShuttles met pensioen gestuurd en vertrouwt nu op privaat gefinancierde ruimteschepen voor projecten als de bevoorrading van het ISS. Bedrijven als SpaceX en Orbital hebben hiervoor contracten ter waarde van bijna 700 miljoen dollar in de wacht gesleept, volgens BusinessWeek, en er liggen nog eens miljarden in het verschiet voor twintig nieuwe transportmissies, te beginnen in de herfst. Het bemande Cygnus-ruimteschip van Orbital moet dan gelanceerd worden om het ISS te bevoorraden.

Falcon 9-raket van SpaceX

Lees meer over

Reacties (49)

Zou dit komen door een slechte testprocedure?
Ik zie al die teleurgestelde gezichten al voor me :P
Wel jammer!
Neen, de Falcon 9 heeft al 2 succesvolle lanceringen gehad en ik geloof dat men in de dagen voor de lancering ook al een test firing van de motoren doet. Ook hier gaat in principe om een pre-launch test. De motoren worden enkele seconden voor de lancering ontstoken en men houd de raket dan nog mechanisch op de grond net om dit soort fouten te detecteren.

De computer detecteerde een te grote duk in motor 5 en heeft deze dan onmiddelijk uitgeschakeld gevolgd door een shutdown van de 8 andere motoren. De Falcon 5 kan vliegen met 1 of 2 motoren uitgeschakeld, maar voor een lift off heeft men alle 9 nodig.
ja en toen was er ook zo'n mislukte countdown; net zoals bij de static fire vorige week maandag; toen was er echter wel tijd voor een 2de poging; vanwege de vele milestones die de dragon moet doen tijdens deze missie (want cots 2 en 3 worden in ťťn missie uitgevoerd) is alle fuel nodig en is er dus een zeer kleine tijd op te lanceren. Ze zouden in principe wel kunnen lanceren maar dan hebben ze meer fuel nodig om het iss in te halen....
van wat ik op de persconferentie begrepen heb is het niet mogelijk om op te stijgen met 8 motoren, eenmaal vertrokken is het wel mogelijk om op 8 te vliegen en de benodigde baan te haal.
had ik dat gezegd dan? is er iets mis met de middelste motor? ik dacht dat het gewoon een geval van een flag was die te gevoelig was ingesteld zoals bij de vorige aborts
Niet alleen de brandstof, ook de positie van het ISS speelt een rol met de lancering. Aangezien het station vrij snel om de aarde heen beweegt (een rondje om de aarde duurt 19 92 minuten) moet het heel precies ingecalculeerd worden.

De shuttles hadden iets betere wendbaarheid dan de Dragon, dus die hadden een grotere marge van 3 minuten. Als er dus een probleempje was dat snel verholpen kon worden kon de lancering nog steeds doorgaan. Met de Dragon was de marge maar 1 seconde.. geen tijd dus om problemen op te lossen, alles moet in 1 keer goed gaan!

[Reactie gewijzigd door Nardon op 20 mei 2012 01:50]

Volgens mij doet ISS 92 minuten over een rondje.
Klopt.. ik bedoelde 91 minuten maar dat was ook fout dus.. :P
Had het gezien op de livebeelden. Jammer dat er geen lancering was. Oorzaak was een te hoge druk in motor 5. Ze hadden ook maar 1 seconde marge om te lanceren, dus het was echt go or no go. Gelukkig was het maar een testvlucht en was de lancering niet iets van kritiek belang maar het blijft zonde natuurlijk.

Voor de geÔntereseerde, aankomende woensdag is er weer een lanceerpoging. Weet niet precies hoe laat dat in Nederlandse tijd is.

[Reactie gewijzigd door Nardon op 19 mei 2012 12:51]

Aankomende dinsdag om 9.44 :)
Volgens mij is de volgende poging op dinsdag 22 mei, 7:44 UTC, dus 9:44 Nederlandse tijd.
De livebeelden waren wel cool en ook leuke interactie met de kijkers.
Als uiteindelijk besloten wordt om motor #5 te vervangen kan het nog wel een paar dagen later worden voordat weer een poging wordt gedaan om te lanceren.
Waar werden de live beelden uitgezonden? "Gewoon" via Nasa.tv of op een site van deze private club? Dan zet ik 'm vast in de favo's voor a.s. dinsdag.
ik heb op de live stream van nasa tv gekeken, maar ik geloof dat deze op de spacex website ook wel te volgen zal zijn (vermoedelijk dezelfde stream). http://www.spacex.com/webcast/
't Was een andere stream op de SpaceX website. Die van SpaceX werd van commentaar voorzien door een drietal SpaceX medewerkers in CaliforniŽ, terwijl die van NASA andere beelden toonde en van commentaar werd voorzien door iemand van NASA. Die van SpaceX was uitgebreider en had meestal betere beeldhoeken.
Op verschillende plekken, UStream, Nasa.tv, SpaceX zelf. Had zelf de SpaceX stream open, maar op mobiel zal waarschijnlijk een uStream iets handiger zijn, de SpaceX stream wilde niet in Landscape-mode op m'n iPhone.
En gewoon hun twitter en/of facebook volgen, krijg je alle informatie die je wilt voorgeschoteld.
Er zijn een aantal adressen om dit live te volgen
-nasa tv - http://www.nasa.gov/
-spacex - http://www.spacex.com
-spaceflightnow - spaceflightnow.com/

Op nasa tv en spacex is er ook een aflevering met host die extra informatie geeft.
De stream van spacex is uiteraard de beste, want dan krijg je inside beelden en informatie tezien.

Jammer van de mislukte lancering; er moet echter wel gezegd worden dat spacex nog NOOIT een lancering in 1 keer heeft kunnen doen; ze hebben altijd een nieuwe countdown moeten doen waarna ze de parameters lichtjes aanpassen; dit omdat de computers veel strenger en gevoeliger zijn dan gebruikelijk in de sector. Deze keer kon geen 2de poging worden ondernomen omdat ze zo'n 2kg extra fuel nodig hebben per seconde dat ze later lanceren dan het ideale tijdstip. Omdat nu zowel de tweede als de derde testvlucht worden gecombineerd is elke kg fuel nodig en hebben ze maar een zeer kleine 'launch window'.

Meer informatie vindt je in de perskit op space.com en die is zeer uitgebreid en interessant.
Er is ook:

http://www.livestream.com/spaceflightnow

Die heeft nog steeds een live stream lopen op dit moment, ook al is de lancering al uren geleden afgelast.
ja dat is die van spaceflightnow waar ik al naar verwees :)
Kan de Amerikaanse overheid niet beter dit geld gewoon direct in NASA stoppen?
Nee, private organisaties kunnen dit prima afhandelen, zodat NASA hun tijd in space-exploration kan stoppen zoals Mars-missies, misschien nog een keer naar de maan?, Voyager project, et cetera.
Door het pensioneren van de Space Shuttle, maar niet zelf een nieuwe module ontwikkelen spaart NASA vooral op de lange baan heel veel geld uit.
NASA is gewoon een klant van SpaceX, en het is voor hen gewoon noodzaak na het op pensioen sturen van de space shuttle. NASA heeft met SpaceX een IDIQ contract afgesloten waardoor ze de komende jaren voor 1 miljard dollar aan launches mogen besteden bij SpaceX, ook het amerikaanse leger heeft reeds een IDIQ lopen voor 100 miljoen bij hen. CommerciŽle ruimtevaart is mogelijk goedkoper dan zelf lanceren. Dit weerhoud de NASA er natuurlijk niet van om zelf verder te werken aan hun eigen projecten zoals nieuwe missies naar de maan en naar mars.
Helaas niet meer.
NASA is een beetje top-heavy geworden.
Meer managers dan ingenieurs en elke technische beslissing moet goedgekeurd worden door een paar lagen management die daar nauwelijks tot geen verstand van hebben.

Inkopen bij een bij een jong bedrijf met een stel 'jonge honden' en een paar managers werkt sneller, beter en goedkoper. (Totdat zij ook genoeg succes hebben om hun eigen waterhoofd te creŽren.)
SpaceX heeft met een budget dat nog niet genoeg was om de Space Shuttle een jaar te laten vliegen een complete raket met bijbehorende infrastructuur en een vrachtcapsule ontwikkeld en gebouwd.

Een halve eeuw geleden kon er vanuit vrijwel niets in tien jaar een man op de maan gezet worden. Nu doen we er eindeloos over om een plan te make om in 25 jaar naar Mars te gaan.
dat gebeurt ook; nasa geeft de opdacht aan spacex.
Nasa maakt zelf geen raketten ze steden dit uit aan de private sector; het verschil zit hem in dat spacex zelf verantwoordelijk is voor delays en enkel betaald worden voor wat gerealiseerd wordt dit in tegenstelling tot de spaceshuttle waarbij alle extra kosten voor nasa waren;


SpaceX kan het goedkoper (veel goedkoper) doen omdat ze alles zelf doen en op grote schaal. SpaceX heeft ook vele klanten buiten nasa...
Dit moet je niet per se zien als een mislukking. Bij de Space Shuttle was het niet mogelijk om de lancering op het laatste moment af te breken. Dat SpaceX daar wel toe in staat is laat zien dat ze betere veiligheidsprocedures hebben. Mogelijk zelfs met iets te strenge marges. Dat is nu de vraag: was de druk inderdaad te hoog en had dat geleid tot ongelukken of was de marge op basis waarvan de computer de lancering afbrak te streng en was een probleemloze lancering wel mogelijk geweest. Zie bijvoorbeeld de berichten op spaceflightnow.com:
"Aborts are common in Falcon 9 countdowns when computers recognize a limit out of a predefined range. Sometimes the fix is as simple as adjusting the acceptable range in the computer, but with a one-second launch window this morning, there will no opportunity to resolve the issue today."

[Reactie gewijzigd door menocchio op 19 mei 2012 13:31]

Bij de shuttle was het niet meer mogelijk eenmaal men de SRBs had ontstoken. Een SRB werkt met vaste brandstof die eenmaal ontstoken is niet meer kan gedoofd worden. Recente ontwikkelingen in SRB technologie zorgen ervoor dat dit wel te controleren valt en men dus minder vermogen kan geven of de SRB zelfs volledig kan doven, maar in de tijd dat het STS project werd opgestart bestond die technologie simpelweg nog niet. Ook NASA kan een abort doen bij al zijn lanceersystemen die met vloeibare ipv vaste brandstof werken.

De abort hier is gegeven op 0,5s voor de lancering nadat de computer een te grote afwijking in nummer 5 vaststelde tov de data van de testfiring enkele weken terug. Het zou al zeker niet om een sensor fout gaan. Ofwel is er echt een probleem met de motor ofwel moet men de marge groter nemen.
Keek het live, was wel teleurstellend. Vraag me af hoe gevaarlijk dat is als de druk 'iets' te hoog is.
zeer gevaarlijk; en dan vooral voor het imago van spacex en van space in het algemeen...
Better safe than sorry. Een mislukte lancering staat slecht op het CV.
Idd. Beter afvragen waarom je raket blijft staan dan je verzekering bellen omdat je waardevolle vracht in de oceaan ronddobbert.
Nou zo ver als in het Dune universum zijn we nog niet.
Ik denk dat hij een ander begrip bedoelde ....
Op space.com merkt iemand op dat de lanceerklok 30 seconden voor lancering al is stil gezet. Is iemand anders dit ook opgevallen. Hij speculeert op een publiciteitsstunt.

Dat begrijp ik niet, het lijkt me pas een publiciteitsstunt als je een succesvolle lancering uitvoert.

Ik vindt het echter wel opvallend dat de voorgestelde oplossing voor het probleem met de overdruk is dat de marges moeten worden vergroot. Dit geeft mij geen vertrouwen. Als je bedenkt wat een acceptabele range is voor de druk, houd je daar dan ook aan!
countdowns worden wel meer stilgelegd bij een lancering. Enkel in de laatste 15s word het een abort geloof ik.

De marges zijn beperkt en werden bepaald aan de hand van een test met dezelfde motoren enkele weken terug. Ik vermoed dat men zelf niet goed weet waar de echte marges liggen. Men heeft gewoon een verwachtingspatroon en daar werd te ver van afgeweken.
Ik heb zowel de countdown op SpaceX' website als die op NASA TV gevolgd (dat zijn verschillende uitzendingen) en die werden beide zeker niet 30 seconden voor de lancering stil gezet. Beide tikten gewoon door. Die van SpaceX ging door tot T+10 seconden toen de lancering was afgebroken, en de vluchtleiding telde ook hoorbaar af tot 0.
ik heb de lancering live gevolgd en dit was zeker niet het geval; dit was wel het geval voor de static fire vorige week en toen was dit vanwege een software matige shutdown (een beetje zoals nu dus). Alleen is dit nu in de laatste 0,5 seconde gebeurt en toen op 30s

Op dit item kan niet meer gereageerd worden.