Zorgen om explosieve groei malware

Eerder deze week liet antivirusbedrijf Sophos weten dat het in het afgelopen jaar zo'n veertigduizend nieuwe malwaredefinities aan zijn software heeft toegevoegd, waarmee het totaal aantal schadelijke programma's volgens dit bedrijf boven de 180.000 is gestegen. McAfee wilde zich niet onbetuigd laten en heeft inmiddels bekend gemaakt dat zijn software al tweehonderdduizend verschillende virussen, wormen, trojans, downloaders en bots kan opsporen. De mijlpaal werd woensdag wereldkundig gemaakt, net anderhalf jaar nadat de honderdduizendste definitie aan de lijst met malware was toegevoegd. Omdat het eerste pc-virus deze week toevallig zijn twintigste verjaardag vierde, kan worden geconcludeerd dat de virusmakers hun productie flink opgevoerd hebben. Volgens McAfee zal de snelheid waarmee nieuwe bedreigingen verschijnen, voorlopig nog fors toenemen: in de komende anderhalf tot twee jaar zal het aantal virussen opnieuw verdubbelen, waarschuwt het bedrijf. Dat wil zeggen dat in 2008 liefst vierhonderdduizend gevaarlijke programma's op het internet zullen circuleren. Een woordvoerder van het bedrijf waarschuwde dat met name pc's van voor de eeuwwisseling niet meer met een dergelijke hoeveelheid virusdefinities overweg kunnen, en in feite niet meer beschermd kunnen worden.

Het klassieke virus heeft steeds minder invloed, stelt het bedrijf. Virussen als Netsky, MyDoom en Bagle, die in 2004 nog 48 maal voor een zorgwekkende epidemie zorgden, zijn nog steeds de meestgevonden virussen, maar ze hebben de afgelopen zes maanden geen enkele uitbraak meer veroorzaakt. Niet alleen proberen de kwaadwillende programmeurs om antivirussoftware met kleinere en grotere wijzigingen aan hun malware op het verkeerde been te zetten, maar ook de wijze van verspreiden is veranderd. Waar vroeger virussen zichzelf zo snel en zo vaak mogelijk probeerden door te sturen, geven de virusbouwers er tegenwoordig de voorkeur aan om met behulp van spamruns op relatief kleine schaal zogenaamde downloaders te verspreiden. Dergelijke software plukt vervolgens software van het internet waarmee een geïnfecteerde pc kan worden overgenomen, zodat deze bijvoorbeeld kan worden ingezet om weer andere malware rond te mailen.

De hacker die de roem van een wereldwijde uitbraak najaagt is een uitstervend ras, denkt McAfee: tegenwoordig zijn de malwareproducenten simpelweg uit op geld, en als ze zich niet uit zichzelf met phishing bezighouden, worden ze wel door andere criminelen betaald om dat te doen. In dat licht is vooral de groei van telefoonvirussen bijzonder zorgwekkend. Momenteel zijn er nog maar enkele honderden virussen voor mobieltjes bekend, maar deze apparaatjes gaan de komende jaren vermoedelijk een belangrijke rol in het betalingsverkeer spelen. Ook malware die van deze functionaliteit misbruik probeert te maken, zal daarom onstuimig in populariteit groeien.